30

Commissie De Wit waarschuwt voor herhaling crisis

Oorzaken nog lang niet weggenomen. Vele schuldigen. Gebrek aan zelfreflectie verontrust Commissie. ABN Amro en Icesave tonen zwakte van systeem

De oorzaken die hebben geleid tot de financiële crisis van de afgelopen twee jaar zijn nog lang niet weggenomen en kunnen leiden tot een nieuwe crisis. Daarvoor waarschuwt de parlementaire commissie-De Wit, die onderzoek deed naar de internationale financiële crisis maandag in haar eerste rapport getiteld Verloren Krediet. Een nieuwe crisis kan effecten op de samenleving hebben die “wellicht vele malen groter zijn dan nu”.

De commissie hield in januari en februari gedurende drie weken hoorzittingen in de Tweede Kamer met een reeks van Nederlandse hoofdrolspelers, onder wie minister van Financiën Wouter Bos, ABN AMRO-topman Gerrit Zalm, diens voorganger Rijkman Groenink en de topmannen van De Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten.

Volgens De Wit zijn velen schuldig aan het ontstaan van de crisis. Het waren niet alleen de banken die schuldig waren, maar ook falende toezichthouders, aandeelhouders en spaarders, politici in het kabinet en de Kamer, accountants en kredietbeoordelaars. Ieder speelde volgens de commissie onder leiding van SP-Kamerlid Jan de Wit zijn eigen, kwalijke rol. Dat meldt De Volkskrant maandag.

De commissie constateert dat veel van de gehoorde hoofdrolspelers een verontrustend gebrek aan zelfreflectie ten toon spreiden. De commissie vreest dat iedereen snel weer zal overgaan tot de orde van de dag.

ABN Amro en Icesave
De ondergang van de IJslandse internetbank Icesave en de overname van ABN Amro illustreren volgens de commissie “op schokkende wijze” de problemen in het toezicht op het financïële stelsel.

De commissie stelt dat in Europa het toezicht te veel per land is geregeld. Ook is de controle te veel gericht geweest op individuele financiële instellingen en te weinig naar het macrobeeld gekeken.

Volgens De Wit was De Nederlandsche Bank (DNB) al in een vroeg stadium, begin 2008, goed op de hoogte van de risico’s van het IJslandse financiële systeem. Voor DNB was het echter juridisch niet mogelijk om Nederlandse spaarders te waarschuwen, omdat dat zeer schadelijk voor de IJslandse financiële sector kon zijn. Wel had de centrale bank nadere eisen kunnen en moeten stellen aan de introductie van Icesave in ons land. Volgens de commissie is dit niet gebeurd, omdat DNB haar bevoegdheden om in te grijpen “te krap heeft geïnterpreteerd”.

Bij de overname van ABN Amro heeft toenmalig minister Wouter Bos van Financiën de ruimte om eigenstandig een afweging te maken “weloverwogen kleiner gemaakt dan mogelijk was”. Volgens De Wit stuurde de minister aan op het afgeven van een verklaring van geen bezwaar. Bos legde de verantwoordelijkheid voor afgifte van deze verklaring ook in grote mate bij DNB, omdat in zijn ogen een negatief besluit zeer onwaarschijnlijk zou zijn. De DNB heeft van begin af aan zorgen geuit over de overname van ABN Amro.

De Commissie Wit doet in haar rapport een reeks van aanbevelingen. De kapitaaleisen bij banken moeten omhoog, de Code Banken moet aangescherpt, het toezicht moet verbeterd en in Europees verband worden georganiseerd. Ook moet de gewone en de zakelijke activiteiten van een bank worden gescheiden.

Lees hier meer

Geef een reactie

Laatste reacties (30)