18

Den Haag wacht met spanning op Irak-onderzoek

Wat worden de uitkomsten en gevolgen van de commissie-Davids?

Bijna een jaar werkte de commissie-Davids in stilte aan het onderzoek naar de omstreden Nederlandse politieke steun aan de Irak-oorlog. Dinsdag presenteert de commissie alle resultaten. Wat is er te verwachten?

Opmerkelijk is dat er, geheel tegen Haagse tradities in, niets is uitgelekt uit het langverwachte rapport. NRC zet de vijf vermoedelijk belangrijke punten op een rij: 

* Het volkenrecht, het hart van de argumentatie van het demissionaire kabinet-Balkenende I om de oorlog politiek te steunen. Daar waar de Amerikanen en Britten aanvielen omdat Irak een bedreiging voor de wereld was en massavernietigingswapens zou bezitten, was de officiële Nederlandse reden een andere: het voortdurend negeren van VN-resoluties door Saddam Hoessein.

* Hoewel de kern van de Nederlandse steun een juridische was, heeft het toenmalige kabinet gezegd dat er óók een ‘eigenstandige afweging‘ is gemaakt over het Iraakse dreigingsbeeld. In de VS en Groot-Brittannië is gebleken dat de inlichtingendiensten op dat punt faalden. Hoe opereerden de Nederlandse diensten?

* De bondgenoten: hoe goed werd Den Haag door Londen en Washington geïnformeerd over de achterliggende redenen voor de inval in Irak? Daarover bestaan veel twijfels.

* Eventuele militaire betrokkenheid. De afgelopen jaren zijn er vermoedens geweest dat Nederland, ondanks expliciete ontkenningen, tóch stiekem actief zou hebben meegedaan aan de oorlog.

* Wat worden de politieke gevolgen? Balkenende was en is natuurlijk hoofdverantoordelijk, maar de Irak-oorlog begon toen zijn eerste kabinet demissionair was. Achter de schermen speelde een – later mislukte – formatie tussen CDA en PvdA, dat de formatie niet wilde laten sneuvelen op haar tegenstand tegen Irak.

Dinsdag wordt duidelijk hoe het werkelijk zit en wat de gevolgen zullen zijn. Tot die tijd is het een kwestie van speculeren. Of niet, zoals vice-premier Rouvoet (ChristenUnie) die maandag in De Wereld Draait Door zijn kaken stijf op elkaar hield. Hij geloofde in een goede afloop en had ook zijn collega Balkenende niet zien zenuwpezen. Eens kijken of dat dinsdag anders is.

Geef een reactie

Laatste reacties (18)