26

Hoogleraren: Examen Nederlands is onverantwoord

Oproep aan Tweede Kamer tot 'ingrijpende herziening van het eindexamen Nederlands, op alle niveaus'

Twintig hoogleraren Nederlands beklagen zich in een open brief aan de Tweede Kamer over de eindexamens Nederlands die nu worden afgenomen bij leerlingen van het vwo, havo en vmbo. Volgens de wetenschappers is er geen wetenschappelijke basis voor de vragen die de scholieren voorgeschoteld krijgen, noch voor de antwoorden die ze moeten geven. De hoogleraren eisen een totale herziening van het examen.

Ex.phil
Volgens de wetenschappers, onder wie Marc van Oostendorp, toetst het huidige eindexamen Nederlands “geen zinvolle kennis”. In een persbericht wordt gesteld: 

De examens, die ieder jaar door tienduizenden scholieren worden afgelegd, zijn alleen te maken door kritische vaardigheden uit te schakelen en dat is het omgekeerde van wat er van toekomstige burgers verwacht mag worden. 

Het centraal schriftelijk eindexamen Nederlands moet op alle schooltypes ‘lees- en argumentatievaardigheid’ toetsen. Op vwo en havo gebeurt dit door twee teksten voor te leggen. Over een tekst moeten meerkeuze- en open vragen beantwoord worden over de tekststructuur. Er moet ook een korte samenvatting worden gemaakt aan de hand van een aantal punten. 

In de praktijk blijken op sommige meerkeuzevragen verschillende antwoorden goed te zijn. In de antwoorden op de open vragen worden spel- en schrijffouten niet meegerekend. Bovendien blijkt de ‘analyse’ die scholieren moeten maken niet gebaseerd op enige wetenschappelijke theorie.

In de open brief, tevens petitie, schrijven de hoogleraren:

De ondergetekenden spreken hun zorg uit over de eindexamens Nederlands zoals deze momenteel in scholen voor vwo, havo en vmbo afgenomen worden. De afgelopen weken is er in de kranten gewezen op problemen die er zijn met de (open en meerkeuze-)vragen die gebruikt worden. Bovendien bleek bij journalistieke navraag (NRC Handelsblad van 27 mei 2013) dat er geen wetenschappelijke of praktische basis is voor de terminologie die in de vragen gehanteerd wordt. Ook de beroepsvereniging voor leraren Levende Talen heeft zich tegen de huidige vorm van examinering uitgesproken.

Het onderwijs in taal heeft sinds enkele jaren de hoogste prioriteit. Naar ons oordeel is dit terecht. We hebben echter grote twijfels of de opleiding tot het huidige eindexamen iets bijdraagt aan de daadwerkelijke kennis van taal of de taalvaardigheid van de leerlingen. Tegelijkertijd staat het onderzoek naar taal en tekststructuur in Nederland op een internationaal zeer hoog niveau. Het is jammer dat hiervan niets doordringt tot het examen.

Wij roepen daarom op tot een ingrijpende herziening van het eindexamen Nederlands, op alle niveaus. De inhoud van het schoolvak Nederlands zou, net als bij andere schoolvakken, altijd een combinatie van kennis en vaardigheden moeten zijn, die op een verantwoorde manier getoetst wordt. Op dit moment worden er in het eindexamen geen taalwetenschappelijke kennis of taalvaardigheden getoetst, en wat er wel getoetst wordt, is onverantwoord. 

De examens Nederlands zijn hier te raadplegen: vwo, havo en vmbo (TL)

cc-foto: NTNU Engineering Science and Technology

Geef een reactie

Laatste reacties (26)