98

‘Politiek en bestuur in Nederland moeten dringend op de schop’

Er is iets heel erg mis in Nederland met de politiek en het bestuur van Nederland. Het parlement is te zwak, individuele Kamerleden worden onvoldoende ondersteund, de informatievoorziening is gebrekkig, er wordt te veel vertrouwd op algoritmes, de rol van rechters is te gering en de overheid staat te weinig open voor kritiek. De tekortkomingen zijn vastgesteld door een commissie van de Raad van Europa die op verzoek van de Tweede Kamer onderzoek deed naar het functioneren van de democratie en rechtstaat in Nederland. Het rapport is nog niet officieel gepubliceerd maar wel ingezien door de journalisten van Trouw en RTL Nieuws die het toeslagenschandaal onthulden.

Dat schandaal was voor de Tweede Kamer, die eindeloos om de tuin werd geleid door kabinet en overheid, aanleiding de Raad om een onderzoek te vragen. De Venetië-commissie, officieel de Europese Commissie voor Democratie door Recht genaamd, werd in 1990 opgericht om Oost-Europese staten te helpen bij de overgang naar een democratisch systeem. Tegenwoordig richt de commissie, die vier keer per jaar bijeenkomt in Venetië, zich op het bevorderen van het constitutioneel recht en de democratische orde in Europa in het algemeen. Recent publiceerde de commissie harde rapporten over het gebrekkig functioneren van de democratie in Polen, Hongarije en Malta.

Er zijn verregaande hervormingen nodig in wetgeving, uitvoering en rechtspraak om een nieuwe toeslagenaffaire te voorkomen, schrijft Trouw over de inhoud van het rapport.

Vooral de politieke en bestuurlijke cultuur van informatie achterhouden en het frustreren van Kamerleden uit coalitiepartijen moeten het ontgelden. “Het zou als acceptabel en eigenlijk als normaal moeten worden gezien dat Kamerleden van coalitiepartijen het parlement als instituut vertegenwoordigen en dat het deelnemen aan parlementaire controle geen daad van deloyaliteit is”, schrijft de commissie. In de toeslagenaffaire werd in de ministerraad juist gemopperd over het optreden van zowel oppositie- als coalitiekamerleden. Voormalig CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt werd door het kabinet, waaronder bewindslieden van het CDA, tegengewerkt in zijn vragen over het schandaal.

De Raad adviseert dat de positie van Kamerleden versterkt moet worden en hun positie verbeterd. Tegelijk wordt de Kamer bekritiseerd omdat die te weinig let op de basisprincipes van behoorlijk bestuur bij het goedkeuren van beleid.

De Raad van Europa, niet te verwarren met het EU-instituut Europese Raad, is een internationale organisatie waarvan vrijwel alle Europese landen lid zijn. De Raad richt zich op het bevorderen van democratie, mensenrechten en de rechtstaat.

Geef een reactie

Laatste reacties (98)