30

Vind ik niet leuk: Facebook fascisten rukken op in Tsjechië

Extreem-rechts krijgt onder invloed van sociale media een heel ander gezicht en wordt gewelddadiger

In Tsjechië neemt het extreem-rechtse geweld toe. Deze week nog werd er met molotov cocktails een aanslag gepleegd op een hotel waar Roma verblijven. Het was de 23ste aanslag tegen Roma in een half jaar. Daarbij vielen inmiddels drie doden. Ondertussen komt via internet een heel nieuwe vorm van rechts-extremisme op.


Een rapport van de Tsjechische overheid dat vorige week verscheen signaleerde een toename van geweld door extreem-rechts. Het geweld zou gevoed worden door buitenlandse groeperingen. De Vlaamse opiniesite De Wereld Morgen schrijft:

Alleen al in het afgelopen half jaar zijn er 23 aanslagen tegen Roma gemeld, waarbij drie mensen zijn overleden. Ook de aanslag van afgelopen week kwam niet onverwacht, zegt Emil Vorac, die als hoofd van een ngo voor Roma werkt in Aš, in West-Bohemen, waar het hotel staat. “Het lijkt dat racisme en xenofobie hier toenemen. Dat is wat ik merk in mijn werk in verschillende gemeenschappen en comités in de regio. Hun leden gedragen zich vaak als xenofoben.” 

Volgens Mares moet ook de invloed van politici niet worden onderschat. “We zien een toename van ‘gewoon’ racisme. Niet-extremistische partijen laten zich tegenwoordig ook racistisch uit.” Extreemrechtse groepen kunnen hierop voortbouwen omdat ze hun skinheadimago achter zich hebben gelaten en doen alsof ze een serieus alternatief zijn. 

In de Engelstalige Prague Post wordt gesignaleerd dat de extreem-rechtse groeperingen aan het veranderen zijn. Ze laten de symboliek en kale koppen van de neonazi’s achter zich, kleden zich veel hipper en verzamelen zich op Facebook. Opvallend is dat de aanhang zeer jong is. 65 procent van de extreem-rechtse aanhang is onder de 25. Een kwart van het totaal is zelfs tussen de 13 en 18 jaar oud. Het zijn tieners die afkomstig zijn uit de lagere klassen, vaak zijn ze slecht of niet opgeleid. Ze worden wel ‘Facebook Fighters’ genoemd omdat hun agressie veelal tot internet beperkt blijft. Maar ze zijn aantrekkelijker dan traditionele neonazi’s omdat ze zich beter aangepast hebben aan populaire cultuur. Deze ‘Autonome Nationalisten’ koesteren techno-muziek en kleden zich volgens codes afkomstig uit de hiphop en anti-globalisten cultuur. Cultuur is voor de nieuwe groepen een belangrijker wervingsmiddel dan politiek, ze organiseren ook meer bijeenkomsten en feesten dan de neonazi’s.

Het ontstaan van dit soort extremistische en in potentie zeer gewelddadige groeperingen is te herleiden tot Servië in de jaren negentig. Daar werd door ultra-nationalisten met de vorming van dergelijke groepen steun voor president Milosevic gemobiliseerd. De turbo folk muziek was daarin een belangrijke factor. 

Deze muziekgenres en hun totale media presentatie bleken een van krachtigste ideologische wapens van het Milosevic regiem,” zei Ivana Kronja, een media-theoreticus in Belgrado die uitgebreid gepubliceerd heeft over turbo folk. “Het systeem van waarden was er op gericht een sekte van geweld te stichten, (…) nationaal-chauvinistisch en provinciaals, gecombineerd met het verwerpen van moraal, onderwijs, rechtstaat en andere burgerlijke waarden.

Tsjechië kent weinig migranten, de agressie richt zich bijna volledig op Roma. Naar aanleiding van het rapport van het ministerie van Binnenlandse Zaken kregen de Roma steun van een vooraanstaande Hindu-leider  in de Verenigde Staten. Hij vindt dat de Europese Unie moet ingrijpen als de Tsjechische overheid het geweld niet kan stoppen.

Video: Een protestmars van de extreem-rechtse DSSS, zomer 2011. Via New Nationalism in the Heart of Europe

Geef een reactie

Laatste reacties (30)