801
10

SP-wethouder, politicoloog

Arjan Vliegenthart is wethouder voor de portefeuilles Werk, Inkomen en Participatie en Stadsdeel Nieuw West. Hij was sinds 2007 lid van de Eerste Kamer voor de SP en woordvoerder Buitenlandse Zaken, Defensie, Ontwikkelingssamenwerking en Binnenlandse Zaken. Vliegenthart was tevens lid van het landelijk partijbestuur en directeur van het Wetenschappelijk Bureau van de SP. Bij het bureau deed hij met name onderzoek naar de sociaal-economische hervormingsagenda en internationale ontwikkelingen. Arjan Vliegenthart woont met zijn vrouw en drie kinderen in Amsterdam Nieuw West.

Als Balkenende niet buigt, laat hij zijn Crisiswet barsten

Morgen besluit de Eerste Kamer of de Crisis- en Herstelwet controversieel is.

Alleen wanneer Balkenende zijn koppigheid opzij zet en bereid is voldoende te buigen en de vele omstreden elementen uit het voorstel uit- of afstelt, komt er een kans om de goede elementen uit het wetsvoorstel te redden. Anders gaat de gehele wet wegens inhoudelijke en politieke controversialiteit van tafel en doet Nederland door klunzig optreden van de regering niets aan crisisbestrijding middels versnelling van grote projecten.

De afgelopen maanden toetste de Senaat de Crisiswet op haar uitvoerbaarheid en rechtmatigheid, een onrustbarend proces. Twee schriftelijke vragenrondes aan de regering leverden zo weinig op dat de Kamer besloot om experts uit te nodigen om alsnog uit te vinden hoe de vork in de steel zat. De resultaten van deze hoorzitting waren schrikbarend.

Volgens diverse experts staat de Crisis- en Herstelwet op gespannen voet met Europese regelgeving. Om bouwprojecten sneller te laten verlopen, wil de regering in een aantal gevallen toestaan dat alternatieven voor een plan niet langer in kaart hoeven worden gebracht. Dat is hoogstwaarschijnlijk in strijd met Europese regels en de verwachte tijdswinst lijkt te verwaarlozen. Sterker nog, het is waarschijnlijker dat procedures langer zullen duren. Daarnaast zullen rechtbanken het door het wetsvoorstel zo druk krijgen dat andere werkzaamheden in het gedrang komen. Mede daardoor verwacht de Raad voor de Rechtspraak meer nadelen dan voordelen van de wet. Ook tast het wetsvoorstel de rechtspositie van de burger aan. Natuur- en milieuorganisaties waarschuwen daarvoor. De Crisis- en Herstelwet zou het makkelijker moeten maken om grond onteigenen, maar ook dat gaat ten koste van de rechtspositie van burgers ten opzichte van de overheid.

Hierdoor is duidelijk dat het wetsvoorstel in zijn huidige vorm niet door de Kamer aangenomen kan worden. Het rammelt in zijn rechtmatigheid en lijkt praktisch niet goed uitvoerbaar. Het is onwaarschijnlijk dat een volgend kabinet het voorstel dat volgens vrijwel iedere expert een onwerkbaar ratjetoe is, nogmaals in deze vorm in het parlement brengt. Daarmee is het gehele wetsvoorstel politiek controversieel en zou de Senaat het niet moeten behandelen. Gekluns van de regering zou nooit gered mogen worden door politieke powerplay, zeker niet in een Kamer van heroverweging.

Tegelijkertijd zit Nederland wel in een crisis. Het gekluns van de regering doet niet af aan de behoefte om die projecten die bijna klaar zijn om uitgevoerd te gaan worden, ook binnenkort ter hand te nemen. We moeten er alles aan doen om burgers en bouwvakkers niet het slachtoffer te laten worden van brokkenpiloot Balkenende. Daarover is iedereen het in de Eerste Kamer eens. Als de regering wijs is, gaat ze daarover met de Eerste Kamer in overleg in plaats van dat ze koppig vasthoudt aan het hele wetsvoorstel, dat vooral door de premier als een van zijn mest prestigieuze projecten wordt gezien. De Senaat zou dan moeten toetsen welke projecten voldoende zijn voorbereid en versneld uitgevoerd zouden moeten worden- en welke projecten moeten wachten op een nieuwe regering.

Daarbij zou de Kamer moeten toetsen of de criteria die de afgelopen jaren zijn ontwikkeld voor aanleggen van grote infrastructurele projecten voldoende zijn nageleefd. Daar horen deugdelijke inspraakrondes en het nagaan of er niet betere alternatieven zijn voor het voorgestelde project bij. De Commissie-Elverding die in opdracht van de regering onderzocht wat de meest voorkomende oorzaken zijn voor vertraging bij grote projecten concludeerde niet voor niets dat de problemen meestal bij de overheid zelf liggen en niet bij de burger. Daarom pleitte de commissie ook voor een brede verkenningsfase waarin bewoners, decentrale overheden en milieuorganisaties eerder en ruim betrokken zijn. Dat is de beste garantie voor draagvlak en tegen langdurige bezwaarprocedures. Deze criteria, die politiek breed gedragen worden, zouden ook als uitgangspunt moeten gelden in de afweging welke projecten wel en welke niet versneld zouden moeten worden uitgevoerd.

In tijden van crisis is het goed om de handen ineen te slaan en te doen wat er gedaan moet worden. Dat kan alleen wanneer besluitvorming niet ontaardt in politieke prestigestrijd. Als Balkenende wijs is, ziet hij dat ook in en komt hij de Senaat tegemoet. Als hij echter het onderste uit de kan wil, krijgt hij het deksel op zijn neus.


Laatste publicatie van Arjan Vliegenthart

  • Onder Amsterdammers

    Vier jaar wethouder in 020

    2018


Geef een reactie

Laatste reacties (10)