987
7

Emeritus hoogleraar Gezondheidszorg

Ivan Wolffers (1948) studeerde af als arts. Sindsdien schrijft hij over medische onderwerpen, variërend van medicijnen tot zijn eigen prostaatkanker. Hij promoveerde in de medische antropologie en werd in 1989 benoemd tot buitengewoon hoogleraar aan de Vrije Universiteit in Amsterdam waar hij tot zijn emeritaat in 2014 Gezondheidszorg en Cultuur doceerde.

Als iemand lacht doet je gezicht vanzelf een beetje mee

De mens is niet gemaakt voor sociaal isolement

Mensen zijn sociale wezens. Hoewel ze soms stoer doen en beweren dat ze zonder anderen kunnen, zijn ze helemaal niet gemaakt voor sociaal isolement. Ons zenuwstelsel stopt ook niet bij onze huid, maar reikt verder dan dat. Via onze ogen door wat we zien, via onze oren door wat we horen, via onze neus door wat we ruiken, via onze huid door wat we voelen. Het blijft echt niet bij het binnenhalen van informatie via onze zintuigen. Het brengt ook van alles bij ons op gang: afschuw, ontroering, vertedering, boosheid.

Misschien zijn de interessantste sociale werktuigen wel onze spiegelzenuwen. We zien een gezichtsuitdrukking en onze spiegelneuronen imiteren het in ons eigen gelaat. Iemand lacht en je gezicht doet vanzelf een beetje mee. Je hebt nauwelijks invloed daarop en beseft het niet eens. Om het duidelijk te maken wordt vaak het voorbeeld gebruik van geeuwen. Iemand geeuwt en je doet het ook ineens. Maar het gaat echt verder dan een beetje meegeeuwen. Het is een zeer uitgebreid deel van ons zenuwstelsel met een duidelijke sociale functie.

Wie botox gebruikt en de gezichtspieren dus verlamt, sluit zich uit van dit sociale hulpmiddel om deel van de groep te blijven. Mensen gaan niet graag om met mensen die botox hebben gebruikt omdat ze ‘niets’ terugkrijgen van de ander.

Medewerkers van de Arizona State University hebben onderzocht of de spiegelneuronen ook een rol kunnen spelen bij het leren van een vreemde taal. Het Motor Neuron System (MNS), zoals het in het wereldje van neurowetenschappers heet, doet mee met de actie die je ziet en neemt iets waar, waardoor het getagd wordt. Zo leer je sneller die andere taal. Papa fume une pipe. Als je het hoort en ziet blijft het beter hangen.

Op zich is dat niet zo’n revolutionaire ontdekking, maar het bewijs dat het gebeurt via de spiegelneuronen helpt natuurlijk wel om er beter gebruik van te maken. Uit een boekje woordjes leren wordt daardoor ouderwets en zinloos. Youtubefilmpjes bekijken waarin mensen die andere taal spreken en merken dat je mond en hele gelaatsexpressie verandert, is effectiever. Kijken naar een Italiaan die zijn eigen taal spreekt en de handgebaren zien, zorgt voor imitatie en laat de taal bij jou geboren worden via je spiegelzenuwen. Je gaat geleidelijk de taal acteren.

Ik denk dat het ook zo gaat als ons nieuwe kindsterretje Amira YouTube-filmpjes van operazangeressen bekijkt en dat via de spiegelzenuwen internaliseert. Niet alleen met de woorden, maar ook met de stand van de mond bij het zingen, de gelaatsexpressie, de ademhalingstechniek.

We leven niet alleen, maar leren van elkaar en we zorgen ook voor elkaar. Zet in 2014 je spiegelneuronen beter aan het werk en kijk niet alleen naar jezelf.

Volg Ivan Wolffers ook op Twitter
Ivan schrijft voor Joop elke dag een Gezonde Weetje van de Dag: 
klik hier voor een overzicht


Laatste publicatie van IvanWolffers

  • Broer van God

    Oktober 2017


Geef een reactie

Laatste reacties (7)