Laatste update 09:23
4.143
67

Opiniepeiler

In 1971 ben ik afgestudeerd als Sociaal Geograaf bij de UvA in Amsterdam. Na een korte periode als wetenschappelijk medewerker ben ik 15 jaar actief geweest als onderzoeker, tussen 1973 en 1975 bij Inter/View, daarna samen met Hedy d’Ancona (Cebeon) en vanaf 1980 als mededirecteur van Inter/View. Vanaf 1976 was ik in de media actief op het terrein van verkiezingsonderzoek. Eerst bij Vara’s In de Rooie Haan. Later o.a. in Achter het Nieuws en NOVA.
In 1984 werd ik assistent van Anton Dreesmann, waarbij onder andere het project Micro Computer Club Nederland werd opgezet en ik directeur werd van Headstart in de Verenigde Staten. Bij de beursgang van Inter/View in 1986 werd ik gevraagd als voorzitter van de raad van commissarissen te functioneren. Dat heeft tot 1999 geduurd. Na vier jaar (1991-1995) te hebben gewerkt bij ITT Gouden Gids op het terrein van marketing en business development was ik drie jaar CIO bij Wegener Arcade. Daarbij onder meer verantwoordelijk voor de interne IT en de internetactiviteiten. Van 1998 tot en met 2001 ben ik CEO geweest van Newconomy.
Sinds 2002 run ik www.peil.nl, een opiniepanel, waarmee actuele ontwikkelingen in de Nederlandse samenleving op de voet gevolgd kunnen worden. En ik ben betrokken bij een aantal vernieuwingsprojecten op het terrein van technologie en media.

Alsof ik bij een PVV-bijeenkomst heb gezegd dat ik Zwarte Piet wil afschaffen

Wellicht is mijn voorstel voor andere spellingsregels te confronterend voor de heetgebakerde lezers en columnisten die fel en ongenuanceerd reageren.

Woensdag schreef ik dit stuk in De Volkskrant, waarin ik een eenvoudige spellingshervorming voorstelde. Ik sprak er ook over bij Pauw.

cc-foto: Lea Latumahina
cc-foto: Lea Latumahina

Vier (!) columnisten bij De Volkskrant namen mij hierover de maat. Ook Youp schreef zaterdag zijn wederom grappige column erover  (ik had me “onsterfelijk belachelijk” gemaakt). Vanaf donderdag stond de brievenrubriek van De Volkskrant vol met afwijzende reacties. (Sommige met ronduit absurde argumentaties). Als je die reacties las leek het erop alsof ik bij een PVV-bijeenkomst had voorgesteld om Zwarte Piet af te schaffen.

(Ik moest ook erg lachen om de columnist Aleid Truyens afgelopen zaterdag in De Volkskrant, die zich o.a. zorgen maakte dat je dan in 2030 in Google geen “peilingen” meer terug kan vinden uit het verleden, als je dan “pijlingen” zou opgeven. Ze weet blijkbaar niet dat als je anno 2016 “pijlingen” bij Google intypt, je dan (ook) een overzicht krijgt van “peilingen”. De kans is trouwens heel groot dat in 2030 we vooral tegen onze apparaten praten a la Siri nu, en dan hoort het apparaat het verschil tussen “peilingen” en “pijlingen” zowiezo niet).

Ik zag een interessante vergelijking bij deze reacties met de wijze waarop buurtbewoners in opstand komen als er een AZC in de buurt wordt gevestigd. Dan vinden de meeste Volkskrant lezers dat die buurtbewoners hun persoonlijk bezwaren moeten overwinnen ten gunste van het algemene belang. Maar dat geldt blijkbaar niet als het om de Nederlandse spellingsregels gaat. Vandaag heb ik daar in een reactie in De Volkskrant mijn verbazing over geuit.

Het interessante is daarbij dat ik nogal wat mail en andere persoonlijke reacties had gekregen van mensen die positief reageerden. Die aangaven hard gezwoegd te hebben op de spelling op school en nog steeds fouten te maken. En daardoor schroom hadden teksten te produceren.

Maar die reacties las ik niet in De Volkskrant. (Behalve iemand die het over dyslexie had, waar ik ook een aantal reacties over had gekregen).

Natuurlijk weet ik niet precies welke reacties De Volkskrant heeft gekregen om in de krant te plaatsen. Van één voor mij  positieve reactie weet ik het wel. Die is donderdagavond naar De Volkskrant gestuurd. Die was van prof. Han van der Maas van de Universiteit van Amsterdam. Één van de grondleggers van de programma’s Rekentuin en Taalzee.

Ook vandaag stond deze reactie niet in De Volkskrant. Dat bevreemdt me nog al. (Zeker gezien het “geweld” van de vier columnisten en de vele brieven die wel zijn  geplaatst).  Wellicht is het toch te confronterend voor de heetgebakerde lezers en columnisten, die op de aantasting van de spellingsregels vrijwel net zo fel en ongenuanceerd reageren als PVV-kiezers op het vervagen van het Nederland zoals zij het altijd kenden?

Dit was zijn ingezonden brief, die de brievenredactie van De Volkskrant, ondanks ook een verzoek van mij, niet wilde plaatsen:

“Geheel voorspelbaar buitelen Volkskrantcolumnisten en briefschrijvers over elkaar heen om het voorstel tot taalversimpeling van Maurice de Hond belachelijk te maken. Niemand gaat echt in op de argumenten van de Hond.

Miljoenen Nederlanders hebben de grootst mogelijke moeite met de Nederlandse taal terwijl haar (schriftelijke) beheersing een cruciale factor is als het gaat om toegang tot de arbeidsmarkt. Uiteraard is goed onderwijs noodzakelijk maar we moeten vaststellen dat het Nederlandse onderwijsbestel, één van de beste van de wereld, niet in staat is te voorkomen dat 2.5 miljoen Nederlanders als laaggeletterd door het leven gaan. Maar ook hoogopgeleiden worstelen met onze taal, zie bijvoorbeeld de explosieve toename van dyslexieverklaringen in het hoger onderwijs.

Maurice de Hond wijst er terecht op dat taalregels kunnen en mogen veranderen. Zijn voorstel om de ei te vervangen door de ij is bescheiden en zijn argumentatie is helder. De kwaliteit van de reacties is bedroevend. De één overdrijft het voorstel tot in het absurde, een tamelijk kinderachtig vorm van argumenteren. Een ander wil pas bewegen als de Hond eerst een consistente en volledige oplossing biedt voor alle eigenaardigheden van de Nederlandse taal. De volgende vraagt zich af of we ook priemgetallen kunnen afschaffen, zich blijkbaar niet bewust van het verschil tussen een wiskundig verschijnsel en een menselijke taalafspraak die haar basis al lang verloren heeft. Anderen wijzen er vernuftig op dat sommige woorden in beide spellingen andere betekenissen hebben (pijl, peil). Dat we daar in de spreektaal geen last van hebben en dat vele woorden in de Nederlandse taal een dubbele betekenis hebben (bij), komt dan weer niet in deze mensen op. Iemand stelt zelfs voor klokkijken af te schaffen, alsof het verschil tussen 1 en 2 uur even triviaal is als tussen tauw en touw.

Pogingen onze taal minder elitair te maken kunnen rekenen op een Volkskrant vol gemakzuchtige en soms zelfs honende reacties. Dat is best schrikken. Waar zijn we bang voor?

Han van der Maas, Hoogleraar UvA”

I rest my case

Geef een reactie

Laatste reacties (67)