Laatste update 11:22
10.003
53

Historicus

Han van der Horst (1949) is historicus. Hij schreef onder meer The Low Sky: understanding the Dutch', Nederland: de vaderlandse geschiedenis van de prehistorie tot nu, Een bijzonder land, het grote verhaal van de Vaderlandse geschiedenis, Onze Premiers en Schep Vreugde in het Leven, Levenslessen uit de grote depressie. Op elke laatste zondag van de maand is hij om elf uur in de ochtend te horen als boekbespreker in het VPRO-radioprogramma over geschiedenis OVT.

De dood komt binnen voor de rondvraag

Door een versnipperde aanpak en veel gepraat bereikt het virus ons eerder dan het vaccin

Voor het eerst sinds de komst van corona krijg ik het gevoel dat mijn leven in gevaar wordt gebracht. Niet moedwillig maar door slordigheid, door amateurisme, door ambtenarij, door politieke koehandel. Deze vrijdag hield prime minister Boris Johnson een rechtstreeks uitgezonden persconferentie waarin hij waarschuwde dat de Britse mutant wel eens dodelijker kon zijn dan tot nog toe was gedacht. Het enige afdoende antwoord – zo bleek – is onmiddellijke en massale vaccinatie. Diezelfde dag bracht het AD een reportage over de gang van zaken rond de Nederlandse inentingscampagne. Die verloopt tergend langzaam. Er ligt nog diepgevroren vaccin in Oss voor honderdduizenden prikken. Het blad sprak van een valse start.

Covid
cc-foto: Département des Yvelines

De achtergrond daarvan werd belicht bij Nieuwsuur. De uitvoerende instanties, het Ministerie van VWS en het RIVM hebben daarvoor niet de kennis en de ervaring in huis. Luitenant-kolonel b.d. Angela Hume legde uit hoe twaalf jaar terug in luttele weken twee miljoen prikken waren gezet tegen de Mexicaanse griep. Zij had dat destijds georganiseerd en uitgevoerd. Nu bleek op VWS aan haar ervaring geen behoefte. Enige tijd geleden maakte de Groene in een uitgebreide analyse duidelijk hoe dit ministerie verwerd tot een praatfabriek die grossiert in beleidsnota’s en procedures. Luitenant-kolonel b.d Hume noemde de traagheid van Nederland beschamend. Professor Roel Coutinho, Van Dissels voorganger bij het RIVM gaf haar groot gelijk. Tot overmaat van ramp kwam het bericht binnen dat AstraZeneca aan de EU slechts zestig procent kan leveren van de eerste grote order. In plaats van 80 miljoen komen er slechts 33 miljoen doses binnen. Ondertussen bestaan er vermoedens dat de Zuid-Afrikaanse variant tegen het vaccin bestand is. Het heeft inmiddels Nederland bereikt.

De regering voerde een Avondklok in van twijfelachtig allooi. Ook verscherpte zij de lockdownmaatregelen op enkele punten in de hoop de opmars van de Britse mutant te te vertragen.

Premier Mark Rutte en minister Hugo de Jonge benadrukken altijd hoe zij zich met hun ingrepen laten leiden door de onafhankelijke adviezen van de experts in het OMT. Nu blijkt dat deze gewaardeerde denkers vanuit het Catshuis onder druk werden gezet om niet met ongewenste suggesties te komen. Wie weet hoe Mark de Schaamteloze opereert, kan zich daar alles bij voorstellen. Het schijnt dat Jan Kluytmans, Alex Friedrich en Diederik Gommers meermalen hebben overwogen de handdoek in de ring te gooien. Van Dissel heeft dat weten te voorkomen, onder meer door het ITM voortaan vóór en niet na die informele Catshuisberaden bijeen te roepen. Of dat helpt is vers twee. Zie ook de toeslagenaffaire.

Hoe ouder je bent, hoe meer last Covid in al zijn varianten veroorzaakt. Personen van zestig jaar en ouder lopen een redelijke kans op de intensive care te belanden. Covid kills. Met mijn 71 jaar hebben ik en mijn generatie sterk behoefte aan vaccinatie nú want dat virus doorbreekt uiteindelijk toch de barrières die wij met onze avondklokken en lockdowns opwerpen. Misschien hebben wij er zelf wel voor gezorgd dat juist de meer virulente virusdeeltjes de tocht over onze verdedigingswerken overleefden. We staan machteloos. Op de televisie verschijnen Mark Rutte en Hugo de Jonge die in verschillende bewoordingen beweren dat wij vol moeten houden en dat zij alles op alles zetten. Alles op alles zetten? Waarom dragen zij de rode lantaarn dan?

Volgens luitenant-kolonel b.d. Hume moet een vaccinatiecampagne centraal en strak militairement worden opgezet zoals in Israël ook gebeurt. In Nederland is er bemoeienis van allerlei instanties met hun eigen tradities, werkwijzen en excentriciteiten. Die deden me denken aan een Cubaanse (!) speelfilm die jaren terug eens op de VPRO was, Guantanamera, de laatste komedie van Tomas Gutierrez Alea, die kort voor de voltooiing overleed.

Een rechtzinnig communistisch bedienaar ter begrafenisse vindt het maar onlogisch dat lijkwagens soms heel Cuba moeten doorkruisen om overledenen te bestemder plekke te brengen. Veel beter en efficiënter zou het zijn als ze in hun eigen district bleven. Als lijken over een grote afstand vervoerd moeten worden, dan kunnen ze eenvoudigweg aan de districtsgrens worden overgeladen. Dan sterft de oude vedette Yoyita in de armen van haar minnaar. Ze moet helemaal van Guantanamera naar Havana worden getransporteerd, een afstand van iets meer dan 400 kilometer in vogelvlucht. Daar komen in het nieuwe systeem heel wat lijkwagens, elk met hun eigen bemanning en eigenaardigheden aan te pas, alsmede heel wat overleg en competentiekwesties. Zo ontstaat een hilarisch spel van chaos en misverstanden. Daar doet de gang van zaken rond de vaccins in Nederland sterk aan denken. Compleet met de lobby’s van wie voorrang krijgen en de sukkels zonder behoorlijke belangenbehartiging aan het einde van de wachtrij. Eenzelfde gevoel bekruipt je met betrekking tot de vijftien veiligheidsregio’s, hun vijftien voorzitters en hun coördinerende vergaderingen waarbij ook de minister van Justitie aanschuift. Het lijkt allemaal te veel op het in stukjes gehakte begrafeniswezen uit Guantanamera. Net als Yoyita komt het vaccin wel op zijn plaats maar veel te laat en na tal van omwegen.

En er is haast bij. Anders is het gemuteerde virus de kwetsbaren voor. Helaas is de hoofdaandacht nu gericht op de avondklok en andere maatregelen die moeten voorkomen dat mensen elkaar besmetten. We zien het gesteggel tussen de regering en de volksvertegenwoordiging dat pas eindigt als een meerderheid in de kamer vindt dat er genoeg puntjes gemaakt zijn, genoeg is binnengehaald.

Voor het eerst sinds de komst van corona krijg ik het gevoel dat mijn leven in gevaar wordt gebracht. De dood komt binnen voor de rondvraag. Nergens was een versie van de zo veelzeggende Cubaanse parabel Guantanamara te vinden met Nederlands onderschrift. Nog geen trailer met Engelse toelichting. Nu de zakken van de overheid toch oneindig diep blijken, kan dat  verholpen worden. De film is een eyeopener voor iedereen die zich in Nederland met beleid en bestuur bezig houdt. Je leert er meer van dan van een hele cursus projectmanagement. Neem dat van mij aan.

Als Cubaans Spaans geen geheimen voor je heeft of als je heimwee hebt naar je verblijf op dat eiland – opeens zo ver en onbereikbaar – kijk dan nu al hier naar de hele film.

Trailer film Guantanamera:

Voor het overige ben ik van mening dat de toeslagenaffaire niet uit de publieke aandacht mag verdwijnen.


Laatste publicatie van Han van der Horst

  • Zwarte Jaren

    Nederland in de Tweede Wereldoorlog

    2020


Geef een reactie

Laatste reacties (53)