4.380
95

Columnist

Neerlandicus. Gepensioneerd docent Nederlands. Oud-afdelingssecretaris en voorzitter PvdA voormalig lid gemeentelijke commissies.

De Europese Unie heeft wat uit te leggen over de Brexit

Hadden, gezien het bredere belang en de grensoverschrijdende gevolgen, de Britten het besluit tot een Brexit wel autonoom mogen nemen?

De wanorde die door manipulatie en onvermogen in het Verenigd Koninkrijk is ontstaan en die weinig goeds zegt over het inzichtelijk vermogen van de politici aldaar mag dan in de eerste plaats door de Britten zelf veroorzaakt zijn, de Europese Unie heeft, niet in de laatste plaats gezien de gevolgen die de Brexit heeft voor de andere lidstaten en haar burgers, ook wel wat uit te leggen.

Uittreding
Die gevolgen zijn immers groot: de economische schade voor bijvoorbeeld ons land kan volgens de overheid tot 2030 oplopen tot 10 miljard Euro. Daarnaast brengt de Brexit ook veel onzekerheid met zich mee voor de vele in het VK woonachtige Nederlanders en andere buitenlanders uit EU-landen voor wie de verblijfsstatus drastisch zou kunnen veranderen. Denk daarbij niet enkel aan verblijfsduur, maar ook aan iets als uitbetaling van uitkeringen en pensioenen en het arbeidsrecht. Over allerhande zaken zullen nieuwe overeenstemmingen moeten worden bereikt met nog altijd de kans dat er een ‘no-deal Brexit’ komt. De gevolgen zullen dan in de persoonlijke levenssfeer van de vele buitenlanders in het VK dramatisch zijn.

Alle gevolgen voor de gehele EU en haar bevolking overziend is de vraag legitiem of de Britten het besluit tot uittreding wel autonoom hadden mogen nemen. Landen die lid worden van de Unie leveren vanwege een breder belang een deel van hun autonomie in en dragen vanaf dat moment mede verantwoordelijkheid voor de Unie als geheel en daarnaast verantwoordelijkheid naar de afzonderlijke lidstaten. Het VK had op die verantwoordelijkheid gewezen moeten worden en op basis daarvan had de Unie betrokkenheid bij referendum en de uitvoering daarvan moeten afdwingen. Vooral ook omdat het zich al vrij snel liet aanzien dat de Britse politiek ‘slechts’ op basis van het meerderheidsbeginsel zou gaan acteren.

Essentie
Onze moderne democratie zoals we die hebben doorontwikkeld gaat heel wat verder dan de interpretatie door de oude Grieken en daarin is de bescherming van minderheden een grondbeginsel geworden. De essentie van een democratie is niet dat de meerderheid beslist, maar dat de meerderheid bij besluiten zoveel mogelijk ruimte laat aan minderheden. Aan dit beginsel wordt vanuit machtspolitiek steeds meer geknaagd, iets dat ook overduidelijk bij het referendum over de Brexit is gebeurd.

De Europese Unie had over de democratische gang van zaken in het VK moeten waken en vanuit het brede belang nooit mogen accepteren dat de Britten een significant deel van haar bevolking het bos in ging sturen. Zij had bij de Britten moeten afdwingen dat een eventuele uittreding op zijn minst gebaseerd zou moeten zijn op een groot en stabiel draagvlak en had zich daarmee bovendien wellicht harder kunnen maken voor ook de belangen buiten de Britse grenzen.

Laten we hopen dat de Unie zichzelf snel het gereedschap verschaft dat al te gemakkelijk en te lichtzinnig handelen van lidstaten, vooral als daarmee schade wordt gedaan aan de overige landen, kan voorkomen.

Geef een reactie

Laatste reacties (95)