3.992
80

Historicus

Han van der Horst (1949) is historicus. Hij schreef onder meer The Low Sky: understanding the Dutch', Nederland: de vaderlandse geschiedenis van de prehistorie tot nu, Een bijzonder land, het grote verhaal van de Vaderlandse geschiedenis, Onze Premiers en Schep Vreugde in het Leven, Levenslessen uit de grote depressie. Op elke laatste zondag van de maand is hij om elf uur in de ochtend te horen als boekbespreker in het VPRO-radioprogramma over geschiedenis OVT.

Etnische registratie is gevaarlijk, ook voor het goede doel

Een ernstige waarschuwing aan iedereen om zijn afkomst of de geboorteplaats van ouders en grootouders niet vast te laten leggen

cc-foto: Hindrik Sijens

Binnen de regering schijnen plannen te leven om bedrijven aan te zetten tot etnische registratie van hun personeel. Zo kunnen zij zien of zij wel divers genoeg zijn. De ChristenUnie en de VVD maken daar bezwaar tegen. Terecht. VVD-Kamerlid El Yassini moest aan de ariërverklaring denken, die in de eerste maanden van de bezetting moest worden ingevuld.

Het is niet de eerste keer dat zoiets geprobeerd wordt. In de jaren negentig besloot het Paarse kabinet van bedrijven te eisen dat zij een dergelijke administratie bijhielden. Dat voorschrift is in 2003 weer door het eerste kabinet Balkenende geschrapt. Dat was het werk van een staatssecretaris met de naam Mark Rutte.

Ik kreeg een formulier met vragen over de geboorteplaats van mijzelf, mijn ouders en mijn grootouders. U moet namelijk weten: in Nederland ben je al gauw allochtoon, al mag dat begrip niet langer gebruikt worden. Het is sinds 2015 vervangen door personen met een migratie-achtergrond waarbij een onderscheid wordt gemaakt tussen ‘Westers’ en ‘niet-Westers’.

Zo is mijn zoon, die met ere bij de Nationale Reserve heeft gediend, een dergelijk persoon omdat zijn moeder in het buitenland geboren is en zijn echtgenote ook. Krijgt hij kinderen, dan behoren zij tegelijkertijd tot de migranten met een Westerse achtergrond én tot de derde generatie der niet westerse emigranten. Zij hebben immers een grootmoeder die niet in Nederland geboren is maar aan de andere kant van een oceaan. Welke oceaan, dat gaat niemand ene flikker aan. En waar mijn schoondochter vandaan komt ook niet. Haar land geldt, ondanks het feit dat het een stuk multi-etnischer is dan het onze, weliswaar als blank maar is toch in sommige kringen verdacht.

Zo doen wij dat in de natie van Willem van Oranje, Huig de Groot en Tobias Asser. Zoek zelf maar op wie dat was, Tobias Asser.

Dat formulier leek toen al verdomd veel op de ariërverklaring. Ik herinnerde mij iets wat professor Presser mij op college had geleerd. Vaak zijn sabotage en misleiding het antwoord. Ik had natuurlijk principieel kunnen weigeren dat formulier in te vullen maar ik gaf aan dat de geboorteplaatsen van mijn ouders onbekend waren. Als dat tot reactie leidde, zou mijn antwoord zijn: “Ik kan het mijn vader niet meer vragen want die is overleden en mijn moeder wil het niet vertellen”. En voor de rest niks.

Een groot deel van mijn omgeving keek me meewarig aan. Waarom zou ik zo moeilijk doen rond een overheidsproject met zulke evident goede bedoelingen? Het ging er immers om discriminatie op de arbeidsmarkt tegen te gaan. Dat klopte maar papier – het internet was pas geïntroduceerd, we hadden net gopher verruild voor het World Wide Web en Netscape. Ook las ik de bestseller The Soul of a New Machine – maar papier was dus geduldig en je wist nooit wie later van deze registratie misbruik zou maken, bijvoorbeeld om personen met een migratie-achtergrond juist wel te discrimineren of in het ergste geval van huis te halen. Dat was allemaal theoretisch in de jaren negentig – althans zo leek het – maar toch.

Nu ligt het anders. Volgens Maurice de Hond vindt 57% van de bevolking het wel een aardig idee als de evident racistische en antidemocratische partijen FvD en PVV bij coalitiehandelingen worden betrokken. Wilders bepleit openlijk deportatie en Baudet gebruikt xenofobie als instrument om zieltjes te winnen.

De leiders van VVD en CDA willen zich – zo bleek dezer dagen – gaarne met dit denken encanailleren, zogenaamd omdat je tegenwoordig een heleboel partijen nodig hebt om nog tot een meerderheid te komen. Wat dat betreft is het een geluk bij een ongeluk dat de VVD etnische registratie door bedrijven niet ziet zitten.

Hoe dan ook, het is een ernstige waarschuwing aan iedereen om zijn afkomst of de geboorteplaats van ouders en grootouders niet vast te laten leggen. En aan werkgevers om op geen enkele manier aan dit soort zaken mee te werken. Je weet nooit wie er over een paar jaar mee aan de haal gaat en wat voor last je er dan mee krijgt. Geloof niet in sprookjes over dat het allemaal zo geweldig geanonimiseerd wordt. Neem het risico niet.

In deze tijd met zijn roep om etnisch profileren gaat het niemand wat aan waar jij of je familie vandaan komen.


Laatste publicatie van Han van der Horst

  • Zwarte Jaren

    Nederland in de Tweede Wereldoorlog

    2020


Geef een reactie

Laatste reacties (80)