Laatste update 11:17
5.210
66

Historicus

Han van der Horst (1949) is historicus. Hij schreef onder meer The Low Sky: understanding the Dutch', Nederland: de vaderlandse geschiedenis van de prehistorie tot nu, Een bijzonder land, het grote verhaal van de Vaderlandse geschiedenis, Onze Premiers en Schep Vreugde in het Leven, Levenslessen uit de grote depressie. Op elke laatste zondag van de maand is hij om elf uur in de ochtend te horen als boekbespreker in het VPRO-radioprogramma over geschiedenis OVT.

Gigi Hadid en de culturele toe-eigening

Deze nieuwe leer miskent de gedachte dat cultuur, literatuur, levensstijlen behoren tot het erfgoed van de gehele mensheid

Topmodel Gigi Hadid heeft op haar falie gehad omdat zij op de cover van Vogue stond met een iets minder bleke huid dan zij van nature heeft. Het fotomodel is namelijk van gemengd Palestijns-Nederlandse afkomst. Zij heeft ook al kritiek gekregen omdat zij het waagde met een afropruik op te poseren. En met een Arabische sluier. Dit heet in de Verenigde Staten culturele toe-eigening oftewel cultural appropriation. Je mag niet zomaar kledingstukken uit andere culturen aantrekken of hun muziekstijlen adopteren. Dat is een vorm van diefstal en het wordt je zwaar aangerekend. Gigi was er als de kippen bij om de fotograaf de schuld te geven van haar onacceptabele huidskleur want je haalt je in de Verenigde Staten heel wat ellende op de hals als je op deze manier racisme aangewreven wordt. Er is ook al een blank meisje in de problemen geraakt omdat zij het waagde in een Chinese jurk naar het eindexamenfeest te gaan.

hadid
De gewraakte Vogue-cover met Gigi Hadid | Beeld: Instagram Gigi Hadid

Laten we de rollen eens omdraaien. Jazz is een creatie van Afro-Amerikanen waarvoor zij niet alleen de muziek van hun moedercontinent hebben gebruikt maar ook instrumenten en melodieën die duidelijk uit Europa afkomstig zijn om daar vervolgens een of ander allegaartje van te maken. Mag het misschien afgelopen zijn met deze culturele toe-eigening? En wilt U alstublieft die jeans vervangen door Ghanese of Nigeriaanse gewaden?

Wel eens van Maité Hontelé gehoord? Die komt uit Drenthe maar is in Colombia gevierd als salsatrompettiste. Zij woont al jaren in Medellín waar ook haar band gevestigd is. Volgens de theorie van de culturele toe-eigening gaat Maité met haar muzikale voorkeuren buiten haar boekje omdat zij zich meester heeft gemaakt van een Latijns-Amerikaanse muziekstijl. Salsa is overigens ontstaan in New York, smeltkroes van volkeren en culturen.

Au fond is dit allemaal te krankzinnig voor woorden. Toch maakt de theorie van de culturele toe-eigening school. Dat is gevaarlijk. Want ze  miskent de gedachte dat kunst, literatuur, muziek, levensstijlen behoren tot het erfgoed van de hele mensheid en dat geen enkele etnische groepering daarop het gebruiksrecht uitsluitend voor zichzelf op mag eisen. Natuurlijk gaan er wel eens dingen mis: zo waren Sikhs ontstemd dat hun tulband – die een diepe religieuze betekenis heeft – werd gebruikt in haute couture waarin die godsdienstige achtergrond ver te zoeken was. Dat is voorstelbaar. Je gaat ook niet in priesterkazuifel naar het carnaval. Dat is echter geen reden om inspiratie door andermans cultuur taboe te verklaren zondig en een vorm van racisme.

Juist de ontmoeting van culturen, literaturen, levensstijlen levert de prachtigste resultaten op zoals dagelijks blijkt. Ook de aanleveraars van hun eigen traditie gaan daarop vooruit. Jazz is niet alleen een soort wereldstandaard voor muziek maar draagt ook sterk bij aan het zelfvertrouwen, de trots en de waardigheid van de Afro-Amerikanen.

Wie denkt in termen van culturele toe-eigening beweert in feite dat de ander niet waardig is om door zijn tradities, zijn muziek, zijn stijl geïnspireerd te raken. Dat het een soort heiligschennis is om daaraan te komen. Ook rijst voor ons geestesoog op dr. Thierry Baudet, die beweert dat er sinds 1900 niets behoorlijks meer is gecomponeerd en geschilderd. Culturele toe-eigening is van dezelfde benauwenis. Ze  is een modern ogend werktuig uit de gereedschapskist van de reactie. Ze heeft niets met welke vorm van progressiviteit of emancipatie dan ook te maken. Eerder met apartheid.


Laatste publicatie van Han van der Horst

  • Nepnieuws

    Een wereld van desinformatie

    Februari 2018


Geef een reactie

Laatste reacties (66)