1.132
17

Historicus

Han van der Horst (1949) is historicus. Hij schreef onder meer The Low Sky: understanding the Dutch', Nederland: de vaderlandse geschiedenis van de prehistorie tot nu, Een bijzonder land, het grote verhaal van de Vaderlandse geschiedenis, Onze Premiers en Schep Vreugde in het Leven, Levenslessen uit de grote depressie. Op elke laatste zondag van de maand is hij om elf uur in de ochtend te horen als boekbespreker in het VPRO-radioprogramma over geschiedenis OVT.

Het echte nieuws komt van het huizenfront

Singapore kan ons de voordelen leren van een anti-cyclisch woningbouwbeleid.

Terwijl de aandacht zich concentreerde op de prietpraat van politici bij de informateur voor de deur en vooral hoe en waar zogenaamd werkend Nederland toch naar Oranje keek, ging het grote nieuws van de dag bijna ongemerkt voorbij: de huizenbouw is ingeklapt en er zijn volgens het CBS 40% minder woningen opgeleverd. Wie zijn daarvoor verantwoordelijk? De woningbouwcorporaties. Zij houden de hand op de knip en krimpen hun nieuwbouwprojecten in.

Wat vreemd, dacht ik. Woningbouwverenigingen zijn toch bij uitstek instanties van wie je anti-cyclisch beleid verwacht. Als de tijden slecht zijn, investeren zij hun miljarden in goede en goedkope woningen, want daar is in ons land veel vraag naar, zoals blijkt uit de lengte van de wachtlijsten voor een betaalbaare woning. Mijn ouders moesten in de jaren vijftig acht jaar geduld hebben. Die termijn komt starters met een smalle beurs bekend voor. Je vangt zo twee vliegen in één klap: de helpt aannemers een moeilijke periode door en steunt zo de werkgelegenheid. Je doet wat tegen de woningnood die toen ik nog klein was werd aangeduid als ‘volksvijand nummer één’ maar die politici tegenwoordig liever ontkennen.

Ja, het zou mooi zijn als dat kón, maar de woningbouwverenigingen en de hele volkshuisvesting zijn aan het begin van de jaren negentig al geprivatiseerd. Dat danken wij aan staatssecretaris Heerma, die nog een blauwe maandag politiek leider van het CDA is geweest. Zij kregen een bruidsschat van miljarden mee plus het eigendom van alle woningen die tot dan toe in handen waren van de gemeente. Daarmee waren de woningbouwcorporaties – ooit gesticht om een maatschappelijk knelpunt op te lossen, namelijk de woningnood onder de laagbetaalden  – in feite ordinaire projectontwikkelaars geworden. Hun bestuurders speelden die nieuwe rol met verve. Ze trokken met vliegende vaandel en slaande trom bonusland binnen.

Ooit telde elke gemeente wel twee of drie woningbouwverenigingen, die bestuurd werden door de leden. Je had ook woningstichtingen waar meestal welmenende beter gesitueerden de dienst uitmaakten en zo hoopten iets voor de gewone man te doen. Ze stonden dicht bij de huurders. Al die stichtingen en verenigingen zijn op een enkele uitzondering na een draaikolk van fusies ingejaagd. Het resultaat is een beperkt aantal gigantische corporaties waarvan de huurder geen deelhebber is maar tamelijk machteloze klant. In Singapore daarentegeb heeft men veel ervaring opgedaan met zo´n anti-cyclisch beleid.

In tijden van recessie werd de volkswoningbouw extra stevig aangepakt. Dat komt omdat daar de grootste speler nog steeds de overheid is of nauwkeuriger gezegd de Housing and Development Board (HDB). Als in de jaren tachtig slaagde deze board erin alle inwoners een behoorlijk huurappartement te bezorgen, zodat Singapore sindsdien geen krottenwijken meer kent. Tegenwoordig ligt de nadruk meer op het bevorderen van het eigen woningbezit. De HDB doet vandaag de dag heel veel aan woningverbetering en renovatie en de nadruk ligt op het bevorderen van het eigen woningbezit.

Een appartement is altijd binnen het bereik van het gemiddelde gezin, omdat het betaalbaar is en omdat Singapore enkele verplichte spaarsystemen kent die in dat land de rol spelen van sociale voorzieningen. Het gaat om geblokkeerde rekeningen die je maar voor een beperkt aantal doelen mag inzetten, waaronder het kopen van een woning. Inmiddels woont 91% van de bevolking in een koopappartement. Als U meer wilt weten, laat U dan op deze site door een Singapore girl rondleiden.

In Nederland zijn we zo ongeveer op het niveau gekomen dat Singapore al zo´n dertig jaar geleden bereikte. Onze privatisering heeft stagnatie teweeg gebracht, geen vooruitgang. Moet Singapore weer de bouw stimuleren? Integendeel: de recessie verkeerde in een groei van 4% en de overheid heeft maatregelen genomen om een zeepbel te voorkomen, onder meer door aflossingsvrije hypotheken te verbieden. Het laatste nieuws over wonen in Singapore hier.

Tijdens de verkiezingsstrijd beweerde beoogd premiere Rutte dat de Nederlandse huurders hun huis van de woningbouwcorporatie moesten kunnen kopen. Dat is mogelijk. Dat is zelfs prachtig, maar dan moet je – zoals het voorbeeld van Singapore laat zien – een beleid voeren, dat ver af staat van alle linkse, rechtse, socialistische of liberale rechtzinnigheid. Dan moet je echt onorthodox  zijn.

En dat durft niemand in Den Haag.


Laatste publicatie van Han van der Horst

  • Nepnieuws

    Een wereld van desinformatie

    Februari 2018


Geef een reactie

Laatste reacties (17)