1.126
43

Journalist

Erwin Lamme heeft HBO-communicatiesystemen gestudeerd. Daarna heeft hij diverse banen gehad, onder andere als redacteur bij Veronica Magazine. Tegenwoordig werkt hij voor de Gooi- en Eemlander.

Je zou het positieve nieuws over de EU haast vergeten

Europese Unie leeft meer dan ooit

De Europese Unie maakt zoals bekend moeilijke tijden door in financieel en economisch opzicht. Er zijn twijfels over de euro. Banken hebben het zwaar en zitten op hun geld. De werkeloosheid in het zuiden is hoog. En er is nauwelijks economische groei in de EU. Deze ontwikkelingen zijn niet te ontkennen maar overschaduwen wel het goede nieuws over de Europese Unie.

In 2014 kiest de gehele Europese Unie weer een nieuw Europees parlement. Dit belooft een interessante verkiezing te worden. Er zijn flink wat partijen in opkomst die kritisch zijn over de EU en de euro. Anderzijds wil de gevestigde politiek vooruit met de EU.

Deze dynamiek verklapt dat de Europese Unie meer leeft dan ooit. De EU is niet langer een kwestie voor de politieke elite, maar is doorgedrongen in elke woonkamer in Europa. Als je de reacties leest op internet dan blijkt weinig verrassend dat de meningen sterk zijn verdeeld. Sommigen doen het liefst een plasje tegen de EU. Sommigen willen een beperkte Europese samenwerking. Sommigen zien de EU als motor van de toekomst. De EU is een factor van belang geworden die veel controverse oproept. 

Europa is een werelddeel geworden waar men intensief samenwerkt. Door de crisis is die samenwerking in een stroomversnelling gekomen: probleemlanden hebben steun gekregen, er is een noodfonds, er is begrotingstoezicht en er is bankentoezicht. Niemand heeft deze stroomversnelling gewild, maar zij was het gevolg van de problemen waarmee de eurozone geconfronteerd werd. De val van de euro zou de economieën van de eurozone een zware klap hebben bezorgd. Volgens Coen Teulings zou het gaan om verlies van een kwart van het bbp.

Deze nieuwe Europese werkelijkheid oogst begrijpelijk veel kritiek. De integratie is noodgedwongen veel te snel gegaan. Maar de keerzijde is dat de Europese Unie veel stabieler is geworden. De kwestie Cyprus toont dat kleine brandjes niet meer leiden tot een grote brand. Verder wordt de financiële sector aan banden gelegd door het verscherpte bankentoezicht. En de Europese Commissie is door het begrotingstoezicht beter uitgerust om de stabiliteit van de eurozone te bewaken.

Op cultureel gebied lijkt er sprake van een kentering in de EU. Nog niet zo lang geleden verklaarden Merkel en Sarkozy dat de multiculturele samenleving is mislukt. Maar door alle financiële en economische problemen lijkt de kritiek op de multiculturele samenleving volledig verstomd. Weliswaar belooft de opkomst van racistische partijen als de Gouden Dageraad in Griekenland weinig goeds, maar de gevestigde politiek in de EU lijkt niet langer mee te gaan in het sentiment van de populistische partijen.

Het draait in het culturele debat vaak niet meer om nationale identiteit, maar om Europese waarden. Er lijkt consensus binnen de gevestigde politiek dat gezamenlijke Europese waarden als democratie, vrijheid en mensenrechten alle culturen verbindt. Deze bredere blik heeft geleid tot ontspanning in het culturele debat: alleen extreem-rechts verzet zich in Europa nog tegen het multiculturalisme.

In sociaal opzicht blijft de Europese Unie het meest progressieve werelddeel. Weliswaar heeft nog niet elk land het homohuwelijk, maar de acceptatie van homoseksualiteit is relatief groot in de EU. Verder loopt de EU voorop als het gaat om sociale zekerheid waardoor de armoede relatief beperkt is. En de Europese Unie heeft de doodstraf uitgebannen.

Ondanks de economische problemen verdient ook het economisch perspectief enige relativering. De 27 EU-landen vormen nog altijd de grootste economie in de wereld die een kwart van de mondiale welvaart omvat. Aangezien er slechts 500 miljoen mensen in de EU wonen, is de EU per hoofd van de bevolking zeker niet arm. Bovendien hebben de EU-landen een lagere schuld ten opzichte van het bbp dan Amerika.

Ondanks de kritiek op de euro en de EU, staan er voorlopig nieuwe landen in de rij om lid te worden van de EU. Kroatië staat op het punt lid te worden. Verder zijn er nieuwe landen die willen toetreden tot de eurozone. De Europese Unie heeft haar aantrekkingskracht nog niet verloren. Dat is ook niet zo raar, want zo slecht gaat het niet. Europa is door de Europese Unie een redelijk stabiel en progressief werelddeel geworden. Dat is wel eens anders geweest.

Geef een reactie

Laatste reacties (43)