Laatste update 15:31
2.676
38

Historicus

Han van der Horst (1949) is historicus. Hij schreef onder meer The Low Sky: understanding the Dutch', Nederland: de vaderlandse geschiedenis van de prehistorie tot nu, Een bijzonder land, het grote verhaal van de Vaderlandse geschiedenis, Onze Premiers en Schep Vreugde in het Leven, Levenslessen uit de grote depressie. Op elke laatste zondag van de maand is hij om elf uur in de ochtend te horen als boekbespreker in het VPRO-radioprogramma over geschiedenis OVT.

Macron en Hollande zijn woensdag bij de slavernijherdenking… Zij wel

Dit alles contrasteert heftig met de lullige en halfslachtige wijze waarop Nederland zijn slavernijverleden herdenkt. Frankrijk is het land met stijl, Nederland het land met geen stijl

Emmanuel Macron gaat de drukste dagen van zijn leven tegemoet. De presidentiële staf op het Elysée heeft net geen volle week om hem in te werken want komende zondag wordt hij al beëdigd. Tegelijkertijd moet hij samen met – nog – president Hollande allerlei ceremonies bijwonen. Zo herdachten ze op maandag samen bij de Arc de Triomphe het einde van de Tweede Wereldoorlog.

Mémorial de l’abolition de l’esclavage / cc: Groume

Komende woensdag, 10 mei, vindt in het Jardin du Luxembourg nog een wezenlijke plechtigheid plaats, waar de president en zijn opvolger onder geen voorwaarde mogen ontbreken. Op die dag herdenkt Frankrijk zijn – aanzienlijke – rol in de slavenhandel. Het is het culminatiepunt van een groot nationaal project waarmee het Franse ministerie van Onderwijs het totale middelbaar onderwijs wil bestrijken. De docenten in het hele land zijn uitgenodigd om samen met hun leerlingen na te denken over de achtergronden en de gevolgen van de slavernij, over de rol van Frankrijk, over wat er nu nog van zichtbaar is in de breedste zin des woords. Het ministerie beveelt bezoeken aan archieven, musea en plekken die voor de slavernij belangrijk waren aan. Het ministerie van Onderwijs ziet graag dat het hele drama ook wordt behandeld in het licht van de universele mensenrechten en misdaden tegen de mensheid.

Daarna moeten de leerlingen er iets van maken. Dat kan een scriptie zijn, een dossier, een beeldverhaal of een audiovisuele productie. Maximale lengte zeven minuten. De tien mooiste en meest indrukwekkende resultaten worden op woensdag in het Jardin du Luxembourg bekroond. Dit nationale project heeft een sprekende naam: flamme de l’égalité, de vlam van de gelijkheid.

Frankrijk herdenkt de slavernij op 10 mei sinds 2001, toen president Chirac dat bij wet vaststelde. De datum is een idee van de beroemde Caribisch-Franse schrijfster Maryse Condé. Afgelopen jaar kondigde president Hollande in het Jardin du Luxembourg de bouw aan van een groot slavernijmuseum. Jesse Jackson was toen de hoofdspreker.

Uiteraard zijn Hollande en Macron niet de enige hoogwaardigheidsbekleders die op 10 mei acte de présence geven. De plechtigheid wordt georganiseerd door de Franse Senaat. De voorzitter daarvan heeft samen met zijn collega van de Assemblée Nationale volgens de wet de leiding. Tal van volksvertegenwoordigers verschijnen dan ook traditioneel op dit appél evenals een aantal ministers, maar uiteraard loopt het hele Jardin du Luxembourg vol met belangstellenden. De bijeenkomst wordt rechtstreeks uitgezonden door de Franse televisie, bijvoorbeeld TV Senat, aanvang 10.30 uur. Voor wie dan geen tijd heeft, is er de uitzending gemist.

Dit alles contrasteert heftig met de lullige en halfslachtige wijze waarop Nederland zijn slavernijverleden herdenkt. Dat wordt in feite aan het particulier initiatief overgelaten. Je krijgt er met pijn en moeite een burgemeester en een minister heen. Die passen dan op hun woorden. Van een officiële herdenking in aanwezigheid van het staatshoofd kan geen sprake zijn. Zo gaat dat in het land waarin Max Havelaar het moet afleggen tegen Batavus Droogstoppel. Frankrijk is het land met stijl, Nederland het land met geen stijl.

Bij de illustratie: Nantes was het hoofdkwartier van de Franse slavenhandel. Daarom is daar in 2012 een groot herinneringsmonument opgericht, dat je als bezoeker kunt betreden. Je vindt er de namen van alle Franse slavenschepen.
Op woensdag 10 mei herdenkt burgemeester Johanna Roland de slachtoffers van de slavernij op een grote bijeenkomst. Hoofdspreker is de schrijfster Gerty Dambury, afkomstig uit Guadeloupe.


Laatste publicatie van Han van der Horst

  • Nepnieuws

    Een wereld van desinformatie

    Februari 2018


Geef een reactie

Laatste reacties (38)