Laatste update 13:00
6.150
61

Historicus

Han van der Horst (1949) is historicus. Hij schreef onder meer The Low Sky: understanding the Dutch', Nederland: de vaderlandse geschiedenis van de prehistorie tot nu, Een bijzonder land, het grote verhaal van de Vaderlandse geschiedenis, Onze Premiers en Schep Vreugde in het Leven, Levenslessen uit de grote depressie. Op elke laatste zondag van de maand is hij om elf uur in de ochtend te horen als boekbespreker in het VPRO-radioprogramma over geschiedenis OVT.

Omwonenden van het Namenmonument worden diep beledigd en vernederd

Bij de onthulling van dát monument worden de omwonenden uitgesloten. Daardoor wordt de aard van het monument miskend. Zij hadden integendeel als directe hoeders behoren te worden uitgenodigd.

ANP | JEROEN JUMELET

Burgemeester Halsema heeft de omwonenden van het Holocaust Namenmonument in Amsterdam diep beledigd en vernederd. Zij moeten vanwege de onthulling ramen en deuren dicht houden. Het is hun verboden de plechtigheden vanaf hun balkon of  dakterras te volgen.

De onthulling wordt verricht door koning Willem Alexander en Jacques Grishaver, voorzitter van het Nederlands Auschwitz Comité. Burgemeester Halsema en premier Rutte voeren het woord.

De buren worden krachtig op een afstand gehouden. Ze krijgen een noodverordening in hun smoel geworpen.

Nu zijn er destijds uit de buurt bezwaren gekomen tegen de locatie van het monument waarop de namen zijn aangebracht van 102.220 Nederlandse slachtoffers van de holocaust. Sommige omwonenden vreesden overlast en liepen – gelukkig tevergeefs – naar de rechter. Het is zeer de vraag of die representatief waren voor de omwonenden maar die overweging maakt de hele toestand  niet minder schandelijk.

Het doet allemaal sterk denken aan de onthulling van het slavernijmonument, toen koningin Beatrix wel maar de nazaten van de slaven niet welkom waren. Dat leidde nog tot handgemeen met de politie.

Juist de aard van het namenmonument maakt de handelwijze van Femke Halsema nog pijnlijker. Het brengt in herinnering – om met de woorden van professor Presser te spreken – de verdelging van het Nederlandse jodendom, de grootste, de meest nauwkeurig geplande en met  uiterste precisie gepleegde misdaad uit onze geschiedenis. Het bevat de namen van de 102.220 Nederlanders die vergeten moesten worden. Noem het een antwoord.

Bij de onthulling van dát monument worden de omwonenden uitgesloten. Zij hadden integendeel als directe hoeders behoren te worden uitgenodigd. Dat ze van hun eigen balkon worden verbannen, is een ongehoord affront. Tevens wordt daardoor de aard van het monument ontkend. Het is vreemd dat het Auschwitz Comité dat niet dóór had of – wat naar mijn idee waarschijnlijker is – dat het zich door ambtsdragers heeft laten ompraten.

Nu zullen overwegingen van veiligheid wel een rol hebben gespeeld maar in haar brief aan de omwonenden schrijft Halsema iets anders: “Ook dienen ramen en deuren aan die zijde gesloten te zijn om een ongestoord verloop van de onthulling mogelijk te maken”.  Alsof van de buren verwacht wordt, dat zij wel eens met potten en pannen of raps op zware speakers de bijeenkomst konden verstoren.

Veiligheid kan ook op een andere manier worden gewaarborgd. De politie mag al vanwege diezelfde noodverordening iedereen op straat fouilleren. De geheime dienst  zal die omwonenden ongetwijfeld buiten hun weten hebben gescreend. Men had hun medewerking kunnen vragen bij het plaatsen van waarnemers en misschien zelfs scherpschutters in hun woningen.

Nu begint de opening van dit Namenmonument met een uitsluiting. Het is geen excuus dat de televisie de hele plechtigheid uitzendt.

Tunnelvisie is het en een monumentale faux pas. Het zal wel te laat zijn om er nog iets te herstellen. En misschien moet je voortaan maar besluiten om voor de onthulling van wezenlijke monumenten zoals dit de bolleboffen niet langer uit te nodigen.

Het gaat er tenslotte om dat het volk zich die 102.220 namen blijft herinneren. Als je slachtoffer dreigt te worden van vervolging om wie je bent, heb je tenslotte zelden iets aan autoriteiten maar ben je afhankelijk van gewone mensen met een geweten.

Voor het overige ben ik van mening dat het toeslagenschandaal niet uit de publieke aandacht mag verdwijnen en de affaire rond het Groninger aardgas evenmin.


Laatste publicatie van Han van der Horst

  • Zwarte Jaren

    Nederland in de Tweede Wereldoorlog

    2020


Geef een reactie

Laatste reacties (61)