Laatste update 15:37
6.447
110

Historicus

Han van der Horst (1949) is historicus. Hij schreef onder meer The Low Sky: understanding the Dutch', Nederland: de vaderlandse geschiedenis van de prehistorie tot nu, Een bijzonder land, het grote verhaal van de Vaderlandse geschiedenis, Onze Premiers en Schep Vreugde in het Leven, Levenslessen uit de grote depressie. Op elke laatste zondag van de maand is hij om elf uur in de ochtend te horen als boekbespreker in het VPRO-radioprogramma over geschiedenis OVT.

Preutsheid keert terug, vermomd als bevrijding van de vrouw

Het gaat altijd om bloot. Vrouwen worden blijkbaar vernederd als men ze afbeeldt met te weinig en nooit met teveel kleding aan.

Linkse politici in Berlijn bereiden een verbod voor op straatreclames waarin vrouwen vernederd worden of als object neergezet, zo meldt de Tagesspiegel. Dat is niet nieuw. Aan het eind van de jaren zeventig begon de feministische beweging zich steeds meer te richten tegen seksistische uitingen. Vrouwen hielden demonstraties tegen pornografie, want “Porno is de theorie, verkrachting de praktijk”.

The Swimming Hole, schilderij van de Amerikaan Thomas Eakins uit 1885

Naarmate de twintigste eeuw zijn einde naderde, raakte deze vorm van feminisme wat meer op de achtergrond. Althans ze verloor de interesse van de meeste media.  Maar nu lijkt een nieuw offensief op gang te komen tegen wat wordt aangeduid als seksisme en vernedering van vrouwen.
Hierbij valt meteen iets op: het gaat altijd om bloot. Vrouwen worden blijkbaar vernederd als men ze afbeeldt met te weinig en nooit met teveel kleding aan. Dat geldt niet voor mannen. Zelfs in de Victoriaanse tijd vind je tal van foto’s van mannen die in de blote bast trots poseren, bijvoorbeeld omdat zij leden van een zwemclub zijn.

Het vrouwenlichaam daarentegen diende zoveel mogelijk voor de blikken van de mannen beschermd te worden. In de middeleeuwen al vreesde men de tomeloze seksuele energie die vrouwen eigen zou zijn. Daardoor gingen alle remmen los, raakte alles op drift. Daarom diende de seksuele energie van vrouwen beteugeld te worden door strenge voorschriften met betrekking tot kleding en de omgang tussen de beide geslachten. Opmerkelijk is ook dat de voorgangers van de islamofoben uit de negentiende eeuw niet afgaven op boerka’s en aanverwante gewaden maar op de tot verslapping leidende zinnelijkheid van het Oosten.

Zinnelijkheid was een groot gevaar. Zinnelijkheid leidt ons af van de grote doelen in het leven zoals de verering van God, arbeid en sterven voor het vaderland. Daarom is preutsheid altijd een hoofdkenmerk van radicale religieuze en levensbeschouwelijke bewegingen. Vanouds definieerden de christelijke godsdiensten de ideale vrouw nadrukkelijk als de opofferende moeder en niet als minnares. Op de Nazi-radio was weliswaar vaak de plechtige oproep te horen “Duitse man, hebt gij heden Uw plicht reeds gedaan?” maar dat had te maken met de hoeveelheid zonen die de vrouwen geacht werden aan het Duitse Rijk te schenken. Nota bene: in het meinummer van Rumyah, de internetglossy van Islamitische Staat, komt een groot stuk voor over de rol van de moslima als soldatenmoeder. Seks omwille van de seks is een gevaar. Seks is acceptabel als noodzakelijk kwaad voor de verwezenlijking van een groter ideaal.

Het is dan ook niet verwonderlijk dat er in de jaren tachtig van de vorige eeuw een onheilig verbond ontstond tussen radicale feministen en strenge protestanten. Wij zien hoe tegenwoordig SGP en ChristenUnie, politieke werktuigen van het orthodoxe protestantisme, zich het feministisch vertoog over onderdrukking en seksisme hebben eigen gemaakt. Ook de nodige Korangeleerden hebben dat gedaan: zij voeren de goede strijd tegen de objectivering van de vrouw in beeld en geschrift. Ze veroordelen reclamemakers die hun producten laten aanprijzen door mooie vrouwen met veel te weinig kleren aan of in een erotisch aandoende pose. Elke andere uiting blijft buiten schot. Zij klagen opnieuw aan wat die middeleeuwse monniken al vreesden: de onbeteugelde seksuele energie van de vrouw, de zinnelijkheid die tot wanorde leidt, het libertinisme, kiezen voor genot in plaats van voor opoffering.

Wie dacht dat preutsheid en onderdrukking van de seksualiteit in het westen op hun retour waren, komt bedrogen uit. Ze keren weer terug, nu vermomd als progressiviteit en bevrijding van de vrouw.


Laatste publicatie van Han van der Horst

  • Nepnieuws

    Een wereld van desinformatie

    Februari 2018


Geef een reactie

Laatste reacties (110)