7.727
144

Masterstudent Filosofie

Racisme ten tijde van een pandemie

Een pandemie is jammer genoeg niet krachtig genoeg om racisme op pauze te zetten, laat staan te stoppen.

cc-afbeelding: Gerd Altmann

“De uiterst onverantwoordelijke ‘lockdown-feestjes’ zijn bijna allemaal georganiseerd en bezocht door witte Nederlandse studenten (letterlijk twee kamers naast me is er nu één aan de gang met alleen maar witte Nederlandse jongens), maar geen één keer is ras/etniciteit van deze groep studenten expliciet benoemd” – schreef ik – niet exact, maar ongeveer in die bewoordingen – zaterdag tegen het einde van de avond op Twitter, als begin van een kort draadje.

Niets nieuws, zou je kunnen denken. Inderdaad, er is vaker kritiek geuit op de scheve berichtgeving door het grootste deel van de (witte) Nederlandse media wanneer het aankomt op witte Nederlanders versus Nederlanders van kleur. En toch ben ik van mening dat het niet vaak genoeg benadrukt kan worden, aangezien het zich oneindig vaak blijft herhalen en daardoor blijft bestendigen. De trigger dit keer was voor mij, zoals gezegd, de berichtgeving over de ‘lockdown-feestjes’ van witte Nederlandse studenten. Hoe ik weet dat ze wit zijn? Dat is simpel: als ras/etniciteit (of religie) niet (expliciet) is benoemd, dan weten we toch allemaal dat het om witte Nederlanders gaat. Daarnaast: ik ben zelf student en weet maar al te goed welke groepen deze feestjes organiseren en bezoeken.

Hoe anders is dit bij berichtgeving over Nederlanders van kleur. Want, toen degenen die zich naar verluidt niet aan de regels hielden Nederlanders van kleur waren, werd altijd wel op de een of andere manier duidelijk gemaakt dat ras/etniciteit/religie in feite de oorzaak is van het onverantwoordelijke gedrag. Niet altijd even openlijk – (extreem)rechtse media daargelaten – maar vaak ook subtiel. En dat gebeurt voortdurend; niet alleen in dit geval. Het gevolg van deze ‘benoeming’ en ‘niet-benoeming’ is dat het op deze manier lijkt alsof Nederlanders van kleur de regels massaal aan hun laars lappen. Terwijl, aan de andere kant, het onzichtbaar wordt gemaakt dat in feite witte Nederlandse studenten dat massaal deden. Met andere woorden: het witte ras blijft buiten schot. Alsof witte mensen geen ras zijn (let op!: sociaal construct), maar dat ontstijgen en geen raciale/etnische positie innemen. Zo wordt problematisch gedrag nooit gekoppeld aan het eigen ras, maar altijd aan andere rassen. Het witte ras blijft onzichtbaar; alsof ze uit een soort van neutrale positie innemen; alsof het niet bestaat.

Allemaal uiterst onverantwoordelijk gedrag dus, dat wordt begaan door witte, met christelijke normen en waarden grootgebrachte, Nederlandse studenten. Eindstand in het collectief bewustzijn van witte Nederlanders is als volgt: witte Nederlanders zijn superieur en Nederlanders van kleur zijn inferieur. Dit wordt al eeuwen in stand gehouden. Simpelweg omdat ras/etniciteit consequent onbenoemd blijft bij witte Nederlanders, maar expliciet wordt benoemd bij Nederlanders van kleur. Hallo, witte onschuld! (zie Gloria Wekkers Witte Onschuld (2017) voor een diepgaande en uiterst leerzame uitleg). Dit is overigens geen incident: de grote meerderheid van de berichtgevingen in de media, wanneer het aankomt op wit versus niet-wit, is racistisch van aard.

Het gaat mij er overigens nadrukkelijk niet om welke groep nou meer of minder doet. Ik wil dat er bewustzijn onder witte Nederlanders ontstaat over de voortdurend racistische berichtgeving en de ongelijke behandeling van Nederlanders van kleur.

“Maar kan dit niet wachten tot na de coronacrisis?,” is een veelgehoorde reactie. Nee, dat kan niet. Want trek het eens breder: zijn we nu al de racistische aanvallen en bejegeningen richting de Chinees-Nederlandse (en wereldwijd de Chinese) gemeenschap vergeten? Is dat niet aanleiding genoeg om juist nu nóg een radicaler antiracistisch geluid te laten horen? Een pandemie is jammer genoeg niet krachtig genoeg om racisme op pauze te zetten, laat staan te stoppen. Een kijkje in de geschiedenis zegt daarover genoeg. Onverhulde racisten, overigens, grijpen de hiervoor aangegeven tegenwerping met beide handen aan in een poging om antiracisten de mond te snoeren. Ondertussen maken de extreemrechtse FvD en PVV, met hun racistische agenda, gretig misbruik van de coronacrisis. Dus kom mij en andere antiracisten niet vertellen dat we ons geluid moeten minderen.

Laten we daarom, witte Nederlanders, afspreken dat we antiracisten die, ondanks deze lastige omstandigheden, alsnog hun morele plicht willen vervullen met rust te laten in hun strijd voor een gelijkwaardiger Nederland.

Geef een reactie

Laatste reacties (144)