Laatste update 22:46
4.734
138

Historicus

Han van der Horst (1949) is historicus. Hij schreef onder meer The Low Sky: understanding the Dutch', Nederland: de vaderlandse geschiedenis van de prehistorie tot nu, Een bijzonder land, het grote verhaal van de Vaderlandse geschiedenis, Onze Premiers en Schep Vreugde in het Leven, Levenslessen uit de grote depressie. Op elke laatste zondag van de maand is hij om elf uur in de ochtend te horen als boekbespreker in het VPRO-radioprogramma over geschiedenis OVT.

Uiteindelijk gaat die boerkini over de erfenis en niks anders

Dit is een vrij land en iedereen heeft het recht om een maniakaal kuisheidsideaal te propageren

Moet ik nou ook mosterd na de maaltijd serveren? Is het aan mij om ook een duit in het zakje te doen. De term “duit” is misschien niet de beste term want boerkini’s zijn best aan de prijs. De mensheid wil bedrogen worden, zullen we maar zeggen.

Turkse vrouw in de 19e eeuw
Turkse vrouw in de 19e eeuw

Waar staat die boerkini voor? Wat wil de draagster met dit kledingstuk zeggen? Zij brengt er, net als met de sluier en alle ander bedekkende kleding, mee tot uitdrukking hoe kuis zij wel is. Zij is niet veil. Zij bewaart haar grootste schat voor haar echtgenoot. Daarom gaat zij ook als maagd het huwelijk in.

Een paar dagen terug publiceerde Joep Bertrams in Het Parool een karikatuur van een pootje badende man met in de terminologie van Volkskrant-hoofdredacteur Philippe Remarque een moslimachtig uiterlijk. Hij is slechts gekleed in een soort zwartgeverfde condoom. Erbij staat dat het hier een boerkini voor heren betreft. Dat is goed gevonden. Het wijst erop dat menig moslim als het om zedige kleding gaat met twee maten meet maar bij die constatering mag het niet blijven. De vraag is waarom dat dan gebeurt.

Vanaf de vroegste tijden
Je moet niet denken dat de sluier en de alles bedekkende kleding een uitvinding is van de profeet Mohammed. Hij trof die in zijn wereld – het Arabisch schiereiland en het oostelijk gedeelte van het Byzantijnse rijk – overal aan. Sporen van een maagdelijkheidscultus vind je in het Midden-Oosten vanaf de vroegste tijden. Dat heeft zonder twijfel te maken met de introductie van landbouw en veeteelt, die ertoe leidde dat je overleven afhankelijk werd van je persoonlijk eigendom aan akkers of vee. Daardoor hebben die uitvindingen geleid tot een onderscheid tussen arm en rijk.

Dat niet alleen: families hadden er belang bij dat het erfgoed van een overledene in het bezit kwamen van diens kinderen. Dan moet moeder geen kans krijgen om vreemd te gaan. Zo is een scherpe scheiding van de geslachten ontstaan en de eis aan vrouwen en meisjes om hun maagdelijkheid te bewaren voor hun echtgenoot. Dit wordt des te klemmender in patriarchale samenlevingen waar rijken in polygamie leven.
Bij de maagdelijkheidscultus hoort ook de eis aan vrouwen om wat hen seksueel aantrekkelijk maakt onder lagen textiel te bedekken. Uiteraard ontstond er een hele mythologie waarmee duidelijk gemaakt werd dat de goden het zo wilden. Anders daalde hun straf op de mensheid neer.

Mohammed legitimeerde gewoon wat hij aantrof. Het was de normaalste zaak van de wereld.

Slavinnen
Extra bewijsmateriaal levert het feit dat zulke strenge kledingvoorschriften voor slavinnen vaak niet golden. Voor hen maakte het toch geen verschil. Hun kinderen konden toch niks erven. Er bestaat een hardnekkig verhaal dat de tweede kalief Omar – eerst een naaste medewerker van de profeet – vond dat slavinnen juist niet gesluierd de straat op mochten omdat het dan leek of ze vrij waren. Het zal wel een verzinsel zijn maar dat zo’n legende ontstaat spreekt boekdelen over de manier van denken van wie er in gelooft.

Vrouwen bedekken zich om te laten zien dat ze betrouwbaar zijn. De kinderen die ze hun echtgenoot zullen baren, zijn niet van een ander. Dat garandeer je met een sluier, met kuise gewaden, met een boerkini. Wie in zo’n outfit te water gaat, staat in een traditie van duizenden jaren her. Uiteraard wordt dat allemaal gewettigd met prachtverhalen over reinheid en de wil van God maar dit is de werkelijke achtergrond.

Vrij land
Ik zie niet in waarom het verboden zou moeten worden met een boerkini zulke beginselen uit te dragen. Dit is een vrij land en iedereen heeft het recht om een maniakaal kuisheidsideaal te propageren. Wie dat doet, mist veel van de vreugde in het leven, dat wel. En achter de heiligheid gaat heel bot de bescherming van het familiebezit schuil. Het is een centenkwestie vermomd als streven naar zielenheil. Het is God die wordt ingezet voor materieel gewin. Ik ben benieuwd hoe dat – zo Hij bestaat – voor zijn rechterstoel besproken wordt.

Vandaar dat fanatici die er zulke opvattingen op na houden over vrouwelijk kuisheid keiharde tegenspraak verdienen. Vooral als zij mensen met andere opvattingen over acceptabel gedrag aanduiden als zedeloos of smerig. Zij zijn, om het bijbels te stellen, witgepleisterde graven. Het antwoord op hun gedrag en hun opvattingen is niet een verbod maar door vóór te leven te laten zien hoe rijk en veelzijdig het leven zijn kan. En door consequente steun te verlenen aan iedereen die aan zulke leerregels wil ontkomen. Dat doe je niet door boerkini’s te verbieden. Dat doe je door door mensen die zich slachtoffer voelen van sociale druk een ontsnappingsroute te bieden. Daar hoor je al die boerkiniverbieders nou nooit over met hun geroep over grenzen dicht en het sluiten van moskeeën.


Laatste publicatie van Han van der Horst

  • Nepnieuws

    Een wereld van desinformatie

    Februari 2018


Geef een reactie

Laatste reacties (138)