Laatste update 14:50
23.444
47

eindredacteur Joop

Francisco van Jole is journalist en eindredacteur van Joop.
Verder is hij politiek commentator bij De Nieuws BV en presentator van Draad, een politieke talkshow in Arminius te Rotterdam.

Van de corona-adviezen van het RIVM word ik pas echt nerveus

Premier Rutte is er vooral op uit economische schade te beperken

Luister naar de adviezen van de overheid en volg die op. Dat is het devies voor de gezagsgetrouwe burger. Dus ik ging naar de site van het RIVM. En toen werd ik pas echt nerveus. Ik kan namelijk amper een touw vastknopen aan de informatie die daar staat.

Lees even mee met de antwoorden op vragen in de oorspronkelijke volgorde:

Ik ben op vakantie geweest in een gebied waar COVID-19 heerst en heb nu klachten. Wat moet ik doen?
Houd je gezondheid in de gaten. Als je verkoudheidsklachten hebt, blijf thuis om uit te zieken en om anderen niet te besmetten. Als de klachten erger worden, bel dan met de huisarts.

Dat is nog te volgen. Maar let op de formuleringen. ‘heb nu klachten’ luidt de vraag en in het antwoord staat ‘als je verkoudheidsklachten hebt’. Zijn er dan andere klachten? Verwarrend.

De verwarring wordt groter bij de volgende vragen en antwoorden:

Mijn huisgenoot is teruggekomen uit gebied waar COVID-19 heerst en heeft gezondheidsklachten. Moet ik nu ook thuisblijven?
Nee, je hoeft niet thuis te blijven. Voor zieke huisgenoten geldt dat zij fysiek contact met anderen moeten beperken. Dat betekent dat ze niet naar het werk/school mogen. Thuiswerken kan eventueel wel. Ze mogen wel even naar buiten om bijvoorbeeld boodschappen te doen, maar moeten er daarbij op letten dat ze op afstand van anderen blijven en geen lichamelijk contact maken.

Degene die in huis woont met iemand die ziek is krijgt ander advies voor degene die ziek is dan de zieke zelf in de vorige vraag. De zieke kreeg in het eerste antwoord slechts het advies om thuis uit te zieken. De huisgenoot daarentegen krijgt te horen dat de zieke fysiek contact moet beperken en nog meer duidelijke instructies voor de zieke. Waarom staat dat niet bij het vorige antwoord gericht aan de zieke?

En dan komt het.

Iemand in het gezin/huisgenoot heeft het coronavirus. Wat moeten de andere gezinsleden/huisgenoten doen?
Blijf thuis, vermijd nieuwe contacten en beperk bestaande contacten
Bel de huisarts als je last hebt van verkoudheid, hoesten of koorts (meer dan 38 graden Celsius)

Dus als je niet weet of je huisgenoot, die overigens niet het advies krijgt zich te laten testen, het coronavirus heeft dan is er volgens de dienst niets aan de hand en hoef je niet thuis te blijven. Maar als je wel weet dat hij of zij het coronavirus heeft, dan wel. De gemiddelde flipperkast kent meer logica en minder geluksfactoren.

Dit gaat niet alleen om bestrijding, niet alleen om lastige vraagstukken over wel of niet overgaan tot een lockdown. Dit gaat om communicatie. De filosoof Arthur Schopenhauer huldigde de opvatting dat slordig schrijven het gevolg is van slordig denken. Dat lijkt hier ook op te gaan. De informatie rammelt omdat het beleid rammelt. Zelfs de communicatiedeskundigen kunnen er geen chocola meer van maken.

In de Volkskrant staat een interview met Jaap van Dissel, hoofd infectieziektebestrijding van het RIVM. Dat is nog onrustbarender. Worden er wel genoeg maatregelen genomen wil de journalist weten:

“Laat ik eerst benadrukken: het RIVM is een regieorganisatie. We brengen expertise uit de wetenschap bijeen, en worden geacht op basis van wetenschap advies te geven. Dat omkleden we met een inschatting van het effect: als je dit doet, verwachten we zoveel afname. Daarna is het aan het bestuurlijk afstemmingsoverleg om daarin een keuze te maken, en af te wegen of maatregelen realistisch zijn, hoe ze de samenleving beïnvloeden, hoe ze ingrijpen op de economie et cetera. Als wij bijvoorbeeld zouden adviseren: leg een luchthaven stil, dan is er ongetwijfeld iemand anders die constateert dat dat toch wel een heel grote invloed heeft op de economie.”

Zijn eerste reactie leest als het afschuiven van de verantwoordelijkheid ’dat is niet aan ons’. Lekker fris voor de rijksdienst die de volksgezondheid moet bewaken. Dan legt hij uit dat de dienst maatregelen en scenario’s voorlegt, waaruit de politieke leiding kiest. Welke mogelijke maatregelen en gevolgen dat zijn weten we niet. Vervolgens wordt beslist wat te doen op basis van de mogelijke economische schade. In het antwoord komt het begrip volksgezondheid niet voor.

Premier Rutte is er vooral op uit economische schade te beperken. De bloeiende economie is immers ongeveer het enige wapenfeit waar hij mee kan pronken temidden van de woningnood, de stikstofcrisis, de wanpraktijken van de belastingdienst, de gasramp in Groningen, de gammele staat van de geestelijke gezondheidszorg en alle andere wantoestanden die onder zijn 10-jarige regeerperiode zijn ontstaan dan wel opgebloeid.

Het is onverantwoord om alleen aan de economie te denken. Zelfs al vrees je het ergste voor de verkiezingen van volgend jaar en moet de Brexit, die Nederland het hardst zal treffen, nog komen. It’s the economy stupid, luidde het adagium van Clinton om duidelijk te maken wat kiezers belangrijk vinden maar nu komt het accent toch meer op stupid te liggen.

Rutte lijkt de coronacrisis niet serieus te nemen. Zoals hij zo vaak problemen weglacht onder het mom van optimisme. ‘Gaat u maar rustig slapen’, probeert hij ons te besmetten met zijn positivisme. Zoals de fietsende premier in 2013 de economische crisis trachtte te bezweren met de oproep ‘koop een auto’. Wie daar gehoor aan gaf staat nu dagelijks in de file en draagt bij aan de stikstofcrisis.

Ik durf het bijna niet te zeggen maar onze premier lijkt meer op Trump dan (volks)gezond is. Denk maar aan dat handenschudden op de persconferentie, net nadat hij dat tot taboe had verklaard. Dat is Trumpiaans.

Op de site van het RIVM prijkt bovenaan het devies van de rijksdienst: De zorg voor morgen begint vandaag.

Verdomd. Dat gevoel krijg ik nu ook.

Geef een reactie

Laatste reacties (47)