586
5

Emeritus hoogleraar Gezondheidszorg

Ivan Wolffers (1948) studeerde af als arts. Sindsdien schrijft hij over medische onderwerpen, variƫrend van medicijnen tot zijn eigen prostaatkanker. Hij promoveerde in de medische antropologie en werd in 1989 benoemd tot buitengewoon hoogleraar aan de Vrije Universiteit in Amsterdam waar hij tot zijn emeritaat in 2014 Gezondheidszorg en Cultuur doceerde.

Vandaag kun je rustig kinderen maken

Is de zon mogelijk verantwoordelijk voor verminderde vruchtbaarheid?

Wat een weer vandaag. Moet ik er wel uit gaan? Ik verlang naar minder regen, dat de storm verdwijnt en naar de zon. Lekker de stralen van de zon op mijn huid. Goed voor het niveau van de vitamine D in mijn lijf. Misschien een iets grotere kans op huidkanker, maar ach, dat neem ik op de koop toe.

Maar nu las ik gisteren dat de zon mogelijk verantwoordelijk is voor verminderde vruchtbaarheid en als ik de onderzoeker moet geloven is het een langzame manier om af te komen van de mensen met het minste pigment in de bevolking. Hoe zit dat in hemelsnaam?

Zonuren
Gine Roll Skjærvø – ik vermeld nooit de namen van de onderzoekers, want ik zie onderzoek als een cultuur en de individuen zijn onbelangrijk, maar zo´n naam is heerlijk om te schrijven – van het Noorse instituut Wetenschap en Techniek onderzocht de kerkgegevens van 1750 tot 1900. Dat was de tijd dat nog iedereen geloofde en de kerk belangrijk was. Die had dus ook de gegevens van de samenleving. Op die manier kon ze een gehele samenleving volgen: 9000 mensen. Op welke leeftijd kregen vrouwen hun eerste kind, en op welke hun laatste, hoe verging het die kinderen weer en ook weer de kinderen van die kinderen? Omdat de onderzoekster ook toegang had tot de weerregistratie over die periode kon ze deze twee dingen met elkaar vergelijken. Zonuren (dus uren Ultraviolette stralen) en de gezondheid van de nakomelingen.

Kinderen die in jaren geboren werden dat er veel zon was, leefden 5,2 jaar korter en dat kwam vooral door sterfte in hun eerste en tweede jaar. De kinderen die niet zo jong stierven dat ze zelf geen nageslacht konden produceren kregen minder kinderen dan degenen die in jaren met weinig zon geboren werden. Dat gold ook weer voor de kinderen van hun kinderen.

Veel zon zorgt voor minder foliumzuur – je weet wel het B-vitamine dat zo belangrijk is voor zwangere vrouwen, zodat ze het allemaal moeten slikken –  en dat zou misschien een verklaring kunnen zijn. Maar verklaart dat alles? Het lijkt er ook op dat vooral de vrouwen uit de laagste sociale klassen – het ging om boeren en ze werkten dus meer op het land – met de invloed van de extra zonuren te maken kregen.

Factoren
Gine Roll Skjærvø – nog één keer, hoe vaak kun je zo´n naam schrijven? – suggereert dat het om een evolutionair principe gaat om de menselijke soort te versterken: de pigmentarmen hebben minder kans te overleven. Op den duur hebben mensen dan dus allemaal een kleurtje. Ik zou wel bevestiging willen zien van dat principe. Er zijn zoveel factoren die invloed hebben en in goed onderzoek moet je kijken of er geen andere factoren zijn die belangrijker zijn en de invloed van de zon overrulen. Het neem niet weg dat de onderzoekster geen zin heeft daarop te wachten en ze waarschuwt voor het gat in de ozonlaag, want dat zorgt voor meer UV-straling en ze stelt ook dat vrouwen die naar zonovergoten bestemmingen verhuizen wel uit mogen kijken.

Vandaag kun je rustig kinderen maken. Je hebt er ook alle tijd voor, want door de storm kun je beter thuisblijven.


Het laatste boek van Ivan Wolffers is ‘Als de tijd voor altijd stil zou staan

Volg Ivan Wolffers ook op Twitter
Ivan schrijft voor Joop elke dag een Gezond Weetje van de Dag: 
klik hier voor een overzicht


Laatste publicatie van IvanWolffers

  • Broer van God

    Oktober 2017


Geef een reactie

Laatste reacties (5)