3.503
28

Muzikant en activist

Pravini Baboeram is muzikant en activist. Na de studie Media & Cultuur te hebben afgerond aan de Universiteit van Amsterdam richtte Pravini zich zowel op muziek als maatschappijactivisme. Met haar eigen label Pravini Productions heeft ze inmiddels vijf albums uitgebracht en treedt ze regelmatig op in binnen en buitenland. Daarnaast is ze verbonden aan het International Institute for Scientific Research waar ze activiteiten en projecten opzet vanuit Decolonizing the Mind, zoals het eerbetoon aan de Hindostaanse verzetsstrijder Tetary. Ook is ze als projectleider betrokken bij het Sarnámihuis, een platform gericht op Hindostaanse identiteit en cultureel erfgoed, waar ze onder andere de jaarlijkse Hindostaanse Immigratieviering/herdenking mede organiseert. In 2015 heeft ze met Shivani Jagroep en Triwish Hanoeman de actiegroep Holi is geen Houseparty opgericht, een single issue campagne gericht op het waarborgen van het Hindoefeest Holi Phagwa.

Waarom ik niet dankbaar ben voor een belediging

Over het protest tegen de holifeesten in de zomer: 'respect my culture #holiisgeenhouseparty'

Men neme: housemuziek, drank, voeg daar gekleurd poeder en een zomerse zon aan toe, wellicht nog een Hindoestaanse dansgroep voor een authentiek gevoel en vermeld dat je als deelnemer bijdraagt aan eenheid, verbroedering en gelijkheid en voilà: ‘Happy Holi!’

Het is een nieuwe trend in Europa: holihousefeesten. Het zijn festivals met drie gemeenschappelijke elementen: ze claimen allemaal het gedachtegoed van Holi uit te dragen, ze vinden in de zomer plaats en ze stuiten allemaal een groot deel van de hindoegemeenschap in Nederland tegen de borst. 
Mijn eerste kennismaking met dit fenomeen was via Facebook, toen ik de flyer van het Holi Festival of Colours op mijn tijdlijn voorbij zag komen. Een eerste hoop op een positieve overdracht van cultuur werd meteen de grond in geboord toen ik bewust werd van het verkeerde tijdstip, en het gebrek aan respons op de klachten die vanuit de hindoegemeenschap toen al werden geuit.

De festivals pretenderen bij te dragen aan verbroedering en verspreiding van het holigedachtegoed. Een kritische blik leidt echter meteen tot een verwerping van deze stelling. Stel je voor dat Hindoestanen vanwege de kou in december besluiten om in de lente dansfeesten te organiseren, op die feesten kerstbomen op te tuigen en vervolgens ‘vrolijk kerstfeest’ te roepen. En te claimen bij te dragen aan verbroedering en christenen zouden dankbaar moeten zijn voor deze verspreiding van de kerstgedachte. Het moge duidelijk zijn dat het feest volledig uit de sociaal-historische context wordt gerukt van de geboorte van Christus in de periode van december. De universele boodschap van verbroedering kan je uiteraard op ieder moment in het jaar uitdragen maar de daadwerkelijke viering van kerst is verbonden aan een specifieke dag. Hetzelfde geldt voor Bevrijdingsdag. Ieder jaar staan we op 5 mei stil bij de vrijheid van Nederland na de bezetting van Duitsland. Het zou absurd zijn om in augustus bevrijdingsfestivals te organiseren omdat het in mei te koud is. Het universele idee van vrede en vrijheid kan je op ieder moment uitdragen maar het verplaatsen van die dag naar de zomer vanwege het weer zou door iedereen als respectloos beschouwd worden.

En toch doen Europese organisaties dit met Holi, het hindoe-lentefeest dat door miljoenen hindoes over de hele wereld wordt gevierd. We vieren een nieuwe periode waarin de natuur na donkere winterse dagen weer tot bloei komt en het langer licht blijft. Het tijdstip van de viering wordt vastgesteld aan de hand van de laatste volle maan van de maand Phalgun (februari/maart). Het lentefeest wordt ingeleid met verschillende gebeden en rituelen, waaronder de holikaverbranding. Met een brandstapel wordt de verbranding van de demon Holika herdacht, een ritueel dat symbool staat voor de overwinning van het goede. Het gekleurde poeder waarmee wordt gegooid staat symbool voor de as van die verbranding.
Ondanks het feit dat het begin maart in Nederland een stuk kouder is dan in India of Suriname, zijn hindoes in Nederland trouw gebleven aan de oorspronkelijke planning van Holi. Nu zijn er een paar Europese jongens naar India op vakantie geweest, hebben daar Holi meegemaakt en dachten: “Dit hebben we nog niet in Europa, gelukkig zijn wij er om dit feest in Europa te introduceren! Maar in maart is het te koud, dan verdienen we er geen geld mee. Weet je wat, we doen het in de zomer!” Dit staat ook wel bekend als het Columbussyndroom, claimen iets te hebben ontdekt wat allang bestond. 
Er is een jonge generatie van Hindoestanen die in Nederland is geboren en getogen. Die te maken heeft met dezelfde uitdagingen als vele andere gekleurde jongeren in Nederland, zoals etnisch profileren, racisme en discriminatie op de arbeidsmarkt. Het zijn jongeren die zich net zo Nederlands als Hindoestaans voelen, maar door de maatschappij keer op keer als ‘de ander’ worden gelabeld. Veel gekleurde jongeren zijn dit gevoel van tweederangsburger zijn zat. Het heeft onder andere geleid tot protesten tegen Zwarte Piet en islamofobie. Het zijn verschillende issues die dezelfde oorzaken hebben en ook een gemeenschappelijke oproep: het eisen van gelijkheid en respect voor een ieder. 
De actiegroep ‘Holi is geen Houseparty’ is een protestactie tegen de Europese feestorganisaties. Er is ook een concrete oplossing voorgesteld: verwijder Holi uit de communicatie en gebruik het woord ‘color’. De feesten – met housedj’s en gekleurd poeder – blijven en de spirituele gedachtegoed van Holi wordt in haar waarde gelaten. Een gezamenlijke protestverklaring is gepubliceerd en ondertekend door verschillende hindoeorganisaties, waaronder de Hindoe Raad Nederland. Ook werd er een fotocampagne opgezet waarin verschillende leden uit de gemeenschap op de foto gingen met de boodschap ‘respect my culture #holiisgeenhouseparty’.
De actie leidde tot een gesprek met de initiatiefnemer van het Holi Festival of Colours, Maxim Derenko die het standaard PR-verhaal gaf: “Jullie kunnen niet beledigd zijn, want we bedoelen het goed, wij willen juist de cultuur promoten.”

Het getuigt van een enorme arrogantie en superioriteitsgevoel. Het Holi Festival of Colours geeft hindoes een figuurlijke klap, waarop met ‘dat doet pijn, wil je daarmee stoppen?’ gereageerd wordt en het antwoord is: “Nee joh, dat doet geen pijn, het is een teken van liefde en daar moet je dankbaar voor zijn. Wees blij dat ik je een klap geef, dan zien anderen jou tenminste!” De protesten hebben hem ertoe gebracht om het festival in Nederland af te lasten, al gaan die in de rest van Europa door. Het is het resultaat van een kritische stem uit de Hindoestaanse gemeenschap, een nieuwe generatie Hindoestanen die – net als jongeren die actie voeren tegen Zwarte Piet en islamofobie – strijden voor respect en gelijkwaardigheid.

Geef een reactie

Laatste reacties (28)