2.782
26

Boswachter Natuurmonumenten

André Donker werkt als boswachter voor Natuurmonumenten aan de nieuwe eilandgroep de Markerwadden in het Markermeer. Hij schrijft opinies is betrokken bij landelijke actualiteiten, achterbanraadplegingen en debatten over de natuur in Nederland. 

Waarom stikstofuitstoot één van de grootste problemen van deze tijd is

Over hoe Nederland langzaamaan kapot gaat onder de druk van ongebreidelde economische groei

Vanaf de jaren ‘70 zaten we met onze wateren en het daaraan verbonden leven op een dieptepunt. Zeeën en meren raakten leeg, verpest door industrieën die in de naoorlogse wederopbouw grote hoeveelheden prut in het water loosden. Vanuit die periode zag iedereen het belang in van maatregelen om ons water te gaan beschermen.

Vanuit dat niets, een stinkende lege vieze prut, naar wat er nu allemaal weer leeft, heet vooruitgang. Het zijn vormen van herstel. Tekenen dat menselijke invloeden groot zijn met het verlies van natuurwaarden tot gevolg. Maar ook dat mensen er iets tegen kunnen doen. Het herstel van de kwaliteit van het water staat aan de basis van het herstel van complete watermilieus. Als boswachter, duiker en zwemmer ben ik er ook eerlijk in. Als het water smerig en dood is, ga ik er niet in zwemmen. Jij wel? 
Uit het nieuwste Living Planet Index (LPI) rapport van het Wereld Natuur Fonds, voor het eerst toegespitst op de Nederlandse natuur, blijkt dat natuurherstel vruchten afwerpt. Het totale aantal diersoorten zou stabiliseren en er is sprake van een lichte vooruitgang in biodiversiteit. Kijken we alleen naar de grafieken tot 2013 dan klopt de stijging ook, maar als we 2014 en 2015 meenemen zien we dat er nu een stabilisatie aan de gang is, terwijl we nog maar op een procent of veertig zitten van wat het ooit was. Waarom dat erg is? 
De conclusies van het LPI rapport baren mij als boswachter zorgen. Als we dan ook nog naar onderzoeken over de landbouw kijken in datzelfde rapport, dan is het echt meer dan zorgwekkend. Op bijna 70 procent van ons oppervlak is de afname van soorten vanaf de jaren ‘70 enorm. Planten en dieren verdwijnen in rap tempo door de alles verwoestende chemische bestrijdingsmiddelen, de uitstoot van ammoniak, de verdroging en hoge en zeer eenzijdige voedselproducties. 
Als gevolg van diezelfde landbouw, samen met verkeer en industrie is de hoeveelheid stikstof in de atmosfeer superhoog. Stikstof is een meststof en deze past prima bij landbouw, maar niet in duinen, heidevelden, bloemrijke graslanden en voedselarme bossen. Als gevolg van al die stikstofuitstoot verdwijnen heel veel soorten waarvoor stikstof puur gif is. Zelfs de paddenstoel, rood met witte stippen is met 40 procent afgenomen. In zijn kielzog verdwijnen sneller dan ooit andere plant- en diersoorten. Het is dan ook niet verwonderlijk dat onze overheid met een nieuw programma is gekomen, de Programmatische Aanpak Stikstof. Hierover is jarenlang gediscussieerd en moet enerzijds de stikstofvervuiling terugschroeven. Anderzijds is er extra geld om in vele gebieden plant- en diersoorten van de ondergang te redden. 
Ook staat in het rapport dat het inmiddels slechter gaat met onze biologische leefomgeving in het stedelijk gebied. Denk maar eens aan de ooit zo talrijke huismus. Gelukkig zien we de gezondste bijen door de steden vliegen vanwege het ontbreken van chemische bestrijdingsmiddelen. Tegelijkertijd besef ik hoe zorgelijk het dan wel niet moet zijn op het platteland waar de meeste gewassen afhankelijk zijn van bestuiving. Nog zorgelijker is dat de bijen in de stad gezonder zijn dan in de natuurgebieden. The Living Planet, een mooie titel voor een land dat langzaamaan kapot gaat onder de druk van ongebreidelde economische groei. Ik ben trots op mensen die oog hebben voor hun leefomgeving, die strijden voor verbetering daarvan en een bijdrage leveren om de landbouw impulsen te geven om echt te verduurzamen. Ik zie het voor me: Nederland als ‘duurzaam voedsellandschap’ waar we over een jaar of tien vieren dat onze weidevogels, zoals de grutto nét niet uitgestorven zijn. 

cc foto: ekenitr

Geef een reactie

Laatste reacties (26)