1.747
27

Boswachter Natuurmonumenten

André Donker werkt als boswachter voor Natuurmonumenten aan de nieuwe eilandgroep de Markerwadden in het Markermeer. Hij schrijft opinies is betrokken bij landelijke actualiteiten, achterbanraadplegingen en debatten over de natuur in Nederland. 

Wildplukkersseizoen: mensen met blauwe vingers

Over de maatschappelijke verschuivingen in het denken over natuur

Zodra de bramen rijp zijn, is het wildplukkersseizoen weer begonnen. Met emmertjes aan de ene en door blauw sap gekleurde vingers aan de andere hand zijn wildplukkers makkelijk herkenbaar.

Maar de echte wildplukkers gaan verder dan het verzamelen van bramen of bosbessen in de nazomer. Deze groep vindt het hele jaar door planten, wortels, vruchten, noten, paddenstoelen etc. Onze voorouders leefden van de natuur. Wat ze te veel aan oogst hadden verzameld, ruilden ze tegen andere producten. Jagers en verzamelaars waren we, geheel afhankelijk van de natuur voor feitelijk alles, inclusief medicinale planten. De moderne mens heeft wildplukken niet meer nodig door de komst van supermarkten die ons in alles kunnen voorzien.
Wildplukkers willen echter meer dan groenten uit de winkel. Het eten van vergeten groenten en planten is helemaal in. Het is een luxe geworden, zelfs een specialisme. Maar de meeste mensen weten amper welke wilde planten of vruchten eetbaar zijn. Jaarlijks belanden meerdere mensen in het ziekenhuis na het eten van giftige soorten die sterk lijken op de eetbare. Om die reden is er nu een gilde voor wildplukkers opgericht, veilig en verantwoord zeg maar. Echter zoals de naam al doet vermoeden, is wildplukken iets wat je buiten doet en meestal in een gebied met een eigenaar en wettelijk beschermde natuur. Een wildplukkersgilde is een organisatie die wildplukken stimuleert, maar veel eetbare planten zijn beschermd en mogen niet geplukt worden. Als boswachter denk ik dat dit wildplukkersgilde mensen op het verkeerde been kan zetten.
Toch heeft ook Natuurmonumenten – door haar achterban te raadplegen over natuurbeleving – gezien dat in 2015 er wel degelijk maatschappelijke verschuivingen zijn opgetreden in het denken over natuur. De gedachte om te kunnen oogsten van wilde planten en dieren kan rekenen op een groeiende sympathie. Aan de andere kant vraagt de donkergroene achterban van Natuurmonumenten hard op te treden tegen dit soort ontwikkelingen.
Zelf sta ik er heel genuanceerd in. De bossen in Nederland zijn aangelegd vanuit het oogmerk houtproductie. Bos en natuur in Nederland beslaan slechts 15 procent van onze landelijke oppervlakte, terwijl landbouw 70 procent van ons grondgebruik bezit. Alle bosbessen en bramen zijn cadeautjes in ons landschap. Als er geen wettelijke bescherming zou zijn, plukken we met 17 miljoen inwoners in twee maanden alle natuurgebieden leeg.
Als de maatschappij vraagt om meer mogelijkheden tot wildplukken, dan moet dat mogelijk gemaakt worden door aanleg van nieuwe pluknatuur en moeten we echte voedselbossen gaan aanleggen. Van deze laatste zijn er inmiddels twee in ons land. Bossen vol eetbare soorten planten, vruchten, noten, zaden en wortels. In mijn optiek liggen hier kansen. De landbouw wil verduurzamen en is zoekende naar nieuwe vormen van inkomsten. Nederland wil ook verder met vergroenen en de mensen willen meer naar buiten. Overal komen pluktuinen waar mensen zelf kunnen oogsten en deze oogst kunnen afwegen en betalen. Wilde dieren vallen onder wettelijke bescherming en het oogsten daarvan valt onder de jachtwet. Het oogsten van wilde planten mag niet maar wellicht moet ook daar een betere voorziening voor komen in de wet. Ik denk dat er veel kansen zijn om aan de maatschappelijke wens tot wildplukken te kunnen voldoen. Ik nodig het wildplukkersgilde dan ook graag uit om de nieuwe trend in onze maatschappij in de toekomst samen vorm te geven.

Geef een reactie

Laatste reacties (27)