Laatste update 16:00
48

Ierland: Brexit-plan Johnson is onacceptabel, in strijd met Goedevrijdagakkoord

Zoals verwacht heeft Ierland het omstreden Brexit-plan van Boris Johnson, dat gisteren werd gepresenteerd, afgewezen. Simon Coveney, de Ierse vice-premier, zei dat zijn land het voorstel ‘onmogelijk kon accepteren’ en sprak de hoop uit dat het Verenigd Koninkrijk in de toekomst met ‘iets bruikbaars’ op de proppen zou komen.

De grote bezwaren die Ierland heeft zijn de grensposten met Noord-Ierland die door het plan zouden ontstaan, en het feit dat het voorstel van Johnson de minderheidsregering in Noord-Ierland het alleenrecht geeft om te beslissen hoe het na vier jaar verder moet. In het voorstel van Johnson wordt Noord-Ierland voor een periode van vier jaar met een speciale status in de EU gehouden; binnen de gemeenschappelijke markt, maar buiten de Europese Douane-unie. Als gevolg daarvan ontstaat de noodzaak voor grenscontroles. Johnson wil daarom een tot wel 10 mijl brede grenszone (waarbinnen ongeveer 370.000 mensen wonen) creëren, met geïmproviseerde controleposten aan zowel Ierse als Noord-Ierse zijde. Coveney verklaarde in het Ierse parlement:

Het is onmogelijk om een plan te steunen waarin wordt voorgesteld om één partij, of zelfs een minderheid in Noord-Ierland, de macht te geven om over de toekomst van de meerderheid (van Ierland, red.) te beslissen. Dat is in strijd met het Goedevrijdagakkoord en niet iets dat mogelijkerwijs onderdeel kan zijn van een uiteindelijke deal. Daarnaast kent het voorstel juridische en technische problemen. Ondanks het feit dat het document zegt controleposten van de douane te willen vermijden, wordt tegelijkertijd de mogelijkheid geopperd van controleposten in openbare gebouwen, bedrijven en elders. Wij voorzien daar een groot probleem.

Ook de EU heeft in een reactie afwijzend gereageerd op het voorstel:

Het waarborgen van de vrede en stabiliteit op het Ierse eiland, bescherming van burgers en de juridische orde van de EU moet centraal staan in elke deal. Het voorstel van het Verenigd Koninkrijk komt nog niet een beetje overeen met wat als mogelijk compromis was overeengekomen als alternatief voor de backstop.

Guy Verhofstadt die de Brexit-stuurgroep in het Europees Parlement voorzit, noemde het ‘bijkans onmogelijk’ om te zien hoe op basis van dit voorstel een deal mogelijk zou moeten zijn. Hij verwees naar een gelekt script waarin Conservatieve parlementariërs de opdracht krijgen om de EU als ‘knettergek’ weg te zetten indien de EU waagt te twijfelen aan de intenties van Johnson op basis van de inhoud van het voorstel:

Als er een document is van de Tories waarin staat dat zij de EU de schuld moeten geven dan is duidelijk dat dat het doel is.

De Brexit-stuurgroep in het EP zegt dat het plan van Johnson voor een grenszone met controleposten op het Ierse eiland ‘een hele rits fundamentele principes en rode lijnen overschrijdt’:

Het voorstel van het VK voor douane en grensregelementen benoemt expliciet infrastructurele voorzieningen en controles, maar laat open waar en hoe deze zouden moeten worden uitgevoerd. Elke vorm van controles of grensposten zou het einde van ‘frictionless trade’ betekenen en als zodanig niet alleen de economie van het hele eiland beschadigen, maar ook een serieuze bedreiging vormen voor het vredesproces. Wat een groot risico betekent voor onze consumenten en bedrijven.

Het parlement herhaalde nog maar eens dat elk plan dat er niet in slaagt een harde grens op Iers grondgebied te voorkomen gevetood zal worden. De suggestie van het Verenigd Koninkrijk om de ‘technologische oplossingen’ voor mogelijke grenskwesties na een eventuele exit te bespreken werd dan ook niet geaccepteerd.

Met het afwijzen van het voorstel lijkt het Verenigd Koninkrijk opnieuw af te stevenen op de No Deal-Brexit die de hardliners altijd al wilden, maar waar een meerderheid van het parlement fel op tegen is.

Cc-foto: Chatham House

Geef een reactie

Laatste reacties (48)