65

Uitgevers lesboeken zwichten op grote schaal voor christelijke censuur

Geen dinosaurussen, geen bikini’s, geen kermissen, geen make-up, geen korte rokjes, geen regenbooggezinnen, geen sporten op zondag, geen carnaval, geen tatoeages, geen heksen, geen draken, geen new age, geen astrologie, geen evolutieleer, geen vrouwelijke predikanten, geen dans, geen theater, geen film. Het lijstje taboes voor Nederlandse schoolboeken is lang. Het zijn onderwerpen die de vier grootste uitgevers van schoolboeken mijden of omzichtig benaderen om de orthodox-christelijke scholen niet voor het hoofd te stoten. Freelancers die de boeken samenstellen krijgen opdracht tot het plegen van zelfcensuur, onthult NRC. Hte gaat om lesmateriaal voor honderdduizenden kinderen.

Uitgeverijen hanteren deze richtlijnen om met name streng christelijke scholen niet te verliezen als (potentiële) klant. Via een aparte stichting lobbyt het reformatorisch onderwijs bij uitgeverijen voor leermiddelen die aansluiten op de eigen levensvisie.
Door de ingrepen schetsen de leermiddelen een vertekend en verarmd beeld van de realiteit, zeggen acht zelfstandig auteurs en illustratoren van schoolboeken tegen NRC. Zeven andere makers bevestigen de censuur in een online enquête die NRC afnam. De krant heeft documenten in bezit die de censuur bevestigen.
Scholen en overkoepelende onderwijsorganisaties zijn zich niet bewust van de censuur. Ze willen dat uitgeverijen uitleg geven en transparantie bieden over hun werkwijze. Onderwijsexperts keuren de werkwijze van educatief uitgeverijen af.

De betrokken uitgevers weerspreken dat ze zich schuldig maken aan censuur en stellen dat ze alleen maar trachten “rekening te houden met gevoeligheden in de maatschappij”.

In een opinieartikel in De Volkskrant had schrijfster Sanne Terlouw bijna tien jaar geleden de praktijk al eens aan de kaak gesteld. Ze had geschreven in een lesboek: “De christenen hebben de joden de schuld gegeven van Jezus’ dood en dat heeft eeuwenlang vreselijke gevolgen gehad voor de joden.” Van die waarheid mochten de kinderen geen kennis nemen. “Dit is een zeer belangrijk historisch feit, want het heeft aan de wieg gestaan van het antisemitisme. De zin is integraal geschrapt. Ook in een latere passage over de Kruistochten worden de kruisridders als helden neergezet en wordt voorbijgegaan aan de vreselijke moordpartijen die onderweg zijn gepleegd. Hoe lang moeten onze kinderen deze heldenverering nog voor zoete koek aannemen?”

Ondertussen gaan de censuurpraktijken nog steeds door. Schrijvers staan machteloos tegenover de eisen van de uitgeverijen. De meeste scholen zouden totaal onwetend zijn van de praktijken die het wereldbeeld van de leerlingen medebepalen. Het gaat vooral om lesmateriaal voor het basisonderwijs. Een verklaring daarvoor is onder meer dat het materiaal voor voortgezet onderwijs minder verfraaid wordt met illustraties.

De gereformeerden voeren de druk op uitgever ondertussen op. Ze hebben recent de Stichting voor Leermiddelenontwikkeling Reformatorisch Onderwijs (SLRO) opgericht die zich actief met de inhoud van de lesmethodes bemoeit. Ze ontwerpen alternatieven voor nieuw materiaal en bieden dat aan. Uitgevers nemen dat over om en bieden dat aan alle scholen aan omdat dat goedkoper is dan een aparte religieuze editie.

cc-foto: Ed’s Toy Box

Geef een reactie

Laatste reacties (65)