636
6

Emeritus hoogleraar Gezondheidszorg

Ivan Wolffers (1948) studeerde af als arts. Sindsdien schrijft hij over medische onderwerpen, variërend van medicijnen tot zijn eigen prostaatkanker. Hij promoveerde in de medische antropologie en werd in 1989 benoemd tot buitengewoon hoogleraar aan de Vrije Universiteit in Amsterdam waar hij tot zijn emeritaat in 2014 Gezondheidszorg en Cultuur doceerde.

Apen, het zijn net mensen

Iedere dag een gezond weetje. Vandaag over aanpassingsgedrag van apen aan een nieuwe cultuur

Ivan Wolffers schrijft elke dag een gezond weetje, gebaseerd op onderzoeken met merkwaardige en soms ongelofelijke uitkomsten. Door de weetjes van Wolffers leer je van alles over bijvoorbeeld verschillende ziektes, medicijngebruik en gezond afvallen, maar ook over de vaak komische verschillen tussen mannen en vrouwen.

Hoe overleef je in een andere omgeving? Door goed te kijken wat in die andere omgeving gebeurt en dat gedrag te kopiëren, ook al begrijp je er niet veel van. Uit onderzoek dat in Zuid Afrika gedaan werd en in Science werd gepubliceerd blijkt dat mannetjesapen die migreren zich in een nieuw territorium snel aan gewoonten van de andere groep aanpassen.

In het onderzoek werd twee in het wild levende groepen apen geleerd om een andere kleur mais te eten. De gebruikelijke gele kleur van de mais werd veranderd in blauw of roze en na enige training at de ene groep de roze mais en de andere de blauwen. Om dat te bereiken werd voor de ene groep de blauwe en voor de andere groep de roze mais zo vies gemaakt dat ze een voorkeur ontwikkelden voor de mais die wel lekker smaakte.

In fase twee van het onderzoek kregen de apen zowel roze als blauwe mais aangeboden, die allebei normaal smaakten. De mannetjesapen wisten nog precies welke kleur ze lekker hadden leren vinden en de jonge apen imiteerden dat gedrag. Een terzijde: dat apen mais eten zit in hun natuur, maar dat ze een bepaalde kleur mais lekker gaan vinden, dat noemen we cultuur.

Het werd pas interessant in fase drie van het onderzoek toen de apen rond gingen trekken gedurende het paringsseizoen. Tien apen die terecht kwamen in een groep waar de andere kleur gegeten werd gingen automatisch op de kleur mais van de nieuwe groep over, op één na. Dat was de allerhoogste aap, die het allemaal weinig kon schelen. De lagere apen pasten zich echter automatisch aan de cultuur van de nieuwe groep aan.

Bij mensen gaat het precies zo. Die passen zich bij migratie ook vrij snel aan de gewoonten in een ander land aan. Het zit als het ware in de gereedschapskist voor het overleven. Kijk goed rond hoe ze het in de nieuwe omgeving doen en gedraag je ook zo. Het voert eigenlijk te ver om op basis van dit apenonderzoek te gaan speculeren, maar ik ben heel benieuwd naar de factoren die het proces van dat snel aanpassen om te overleven doorkruisen en hoe groot een groep migranten moet zijn waar je je bij aansluit zodat je je niet meer hoeft aan te passen?

Volg Ivan Wolffers ook op Twitter
Het vorige weetje: Overbezorgde ouder werkt pesten in de hand

Het nieuwe boek van Ivan Wolffers is: Het gezonde lifestyleboek


Laatste publicatie van IvanWolffers

  • Broer van God

    Oktober 2017


Geef een reactie

Laatste reacties (6)