Laatste update 19:36
1.470
15

Antropoloog, vredesactivist, publicist

Antropoloog, vredesactivist, publicist en oud-docent Niet Westerse Sociologie aan de Vrije Universiteit. Zijn veldwerkregio’s zijn Zuid-Azie en Afrika. Ook Z-Afrika ten tijde van de 'apartheid', wat leerzaam was, ook door de botsingen met het regime.

Mede-oprichter van GroenLinks

Hij was actief in de christen-radicale beweging in de jaren 70. Tevens is hij initiatiefnemer en adviseur van De Linker Wang. Hij is voorzitter van de gandhiaanse Beweging van Geweldloze Kracht en columnist in onder meer het VredesMagazine.

Decemberfeesten

Mogelijk dat de broederschap, zoals Kerstmis die symboliseert, deze maand een extra impuls krijgt

cc-foto: Premier of Alberta

December kent 2 tradities, waar Nederlanders nogal aan gehecht zijn. Ik bedoel het mooie kinderfeest  Sinterklaas en voorts Kerstmis, dat in mijn perceptie vooral een feest van de liefde en-of van het  innerlijk licht is. Bij beiden zien we ook het dan graag in familieverband bijeen willen zijn.

Dit schrijvend kom ik nog terug op november, toen polarisatie over Zwarte Piet troef was, zo niet nogal hoog opliep, immers  leidde tot  pro- en anti- demonstraties. Dit alles doordat een deel van Nederland pijn voelt bij de traditie in de huidige vorm en een ander deel er koste wat kost onveranderd aan vast wil houden.

De pijn ligt in  het feit dat ‘Piet’ niet alleen de knecht van Sint speelt, hoe olijk ook, maar door zijn zwarte huidskleur tevens het ‘knechtschap’ van de gekleurde mens in de voormalige Nederlandse koloniën symboliseert. Compassie of rekening houden met die pijn ligt dan voor de hand, bijvoorbeeld via het willen zoeken van  een compromis.

Maar meevoelen met die pijn blijkt nochtans niet gemakkelijk voor vele Nederlanders. Een deel staat zelfs niet open voor een middenweg als bijvoorbeeld een roetveeg in het gezicht van ‘Piet’. Wat hiervan te denken? Te meer nu we in ons land veel populisme en cynisme tegenkomen, beide niet vrij van negatieve energie. Onze woorden en gedachten hebben nu eenmaal een groter effect dan we beseffen. In Frankrijk zien we nu met de ‘gele hesjes’ zelfs een soort opstand van de gewone man, in casu tegen de op zich nodige klimaatmaatregelen van de regering-Macron.

Gelukkig kwam er in Nederland recent wel een ‘deal’ op basis van moraliteit tot stand tussen de NS en de nabestaanden van de joodse Nederlanders die met de spoorwegen in opdracht van de nazi’s naar kamp Auschwitz werden vervoerd. Los daarvan lijken luisteren naar elkaar en broederschap in de samenleving niet erg groot. Antisemitisme is zelfs weer aan het opkomen, blijkt uit onderzoeken. Is er ook sprake van sluimerend racisme bij ons? Ik sluit dat niet uit, al of niet versterkt door de emotie waarin soms de pijn over ‘Zwarte Piet’ werd verwoord.

Mahatma Gandhi zei 2 jaar voor zijn dood: ‘Mijn grootste succes was dat de Britten, die ik nogal heb weerstaan, mijn land verlieten als vrienden’. Zijn strategie was inderdaad meer die van de liefde dan van de haat. Nederland beëindigde z’n koloniaal bewind in Indonesië via een oorlog, een ‘politionele actie’ genoemd.

‘Erkenning van onze ooit in de jeugd opgelopen en daarna verdrongen schaduwen is al heling’, is een uitspraak van de grote Carl Gustav Jung. De genoemde polarisatie over Zwarte Piet noopt ons wellicht om helend te gaan werken aan onze eventuele koloniale trauma’s, zeker als daardoor sluimerend racisme door het minste of geringste wordt opgeroepen.

Mogelijk dat de broederschap, zoals Kerstmis die symboliseert, deze maand een extra impuls krijgt. Die bleek zo’n 2000 jaar terug en ook in 1795 ( een van de drie leuzen toen in ’Parijs’) naar het lijkt erg nodig. Maar is dat vandaag in deze tijd van globalisering en frequent contact  tussen verschillende culturen en tradities niet in even sterke mate het geval?

Hopelijk zullen veel gemeenten straks op z’n minst proberen het voorbeeld van Amsterdam in 2017 na te volgen in het vinden van een compromis inzake het uiterlijk van ‘Piet’. Het betekent een stukje positieve energie, wat onze samenleving best kan gebruiken.


Laatste publicatie van HansFeddema

  • Een keizer zonder kleren, Ken JeZelf, God als Kracht en het Dogma Voorbij

    2016


Geef een reactie

Laatste reacties (15)