977
46

Politiek geograaf

Leon (27) werkt als campagnestrateeg bij BKB Het Campagnebureau. Hij schrijft graag over (geo)politieke ontwikkelingen die hem opvallen in Nederland en in de wereld. Als afgestudeerd politiek geograaf verdiept hij zich graag in de internationale belangen van landen en hoe deze onderling kunnen wringen. Daarnaast is hij geïnteresseerd in (politieke) campagnes, reizen naar obscure landen en Blockbusterfilms.

Oorlog is altijd falen van diplomatie

Conflict met Rusland is uitgelezen kans voor de Europese lobby om zichzelf te bewijzen

Poetins verdeel-en-heers-politiek is de laatste tijd ongekend succesvol gebleken; de NAVO-landen zijn verdeeld over eventuele wapenleveranties aan het Oekraïense leger, binnen de Europese Unie flirt de Hongaarse premier Orbán openlijk met Poetin en ondertussen wordt de ene na de andere Russische straaljager het Europese luchtruim uit geëscorteerd. Zoals André Gerrits van de Universiteit Leiden terecht samenvat: ‘Poetin poogt de regionale en mondiale macht en betekenis van Rusland te herstellen door confrontatie met het Westen.’

Culturele diplomatie
Deze geopolitieke strategie werpt vooralsnog zijn vruchten af, want na de val van Debaltseve hebben de rebellen volgens ooggetuigen het strategisch gelegen Marioepol in hun vizier. Wanneer stopt deze opmars en daarmee de dreigende oorlog aan de oostgrens van ons continent? Voordat we vuur met vuur bestrijden, moeten we de kans geven aan een lobby voor Europese waarden – de zogenaamde ‘culturele diplomatie’. ‘De Europese Unie en haar lidstaten hebben veel te winnen wanneer zij culturele diplomatie als ‘soft power’ aanwenden en Europese waarden, zoals mensenrechten, diversiteit en gelijkheid exporteren’, aldus de Europese Commissie in juni vorig jaar.

Dezelfde Europese Commissie geeft in een rapport aan dat de culturele diplomatie in Europa behoefte heeft aan een impuls om deze waarden in de praktijk te brengen. Be careful what you wish for, want de Russische dreiging heeft niet alleen het bestaansrecht van de NAVO nieuw leven ingeblazen, het moet ook de wederopstanding van de Europese culturele diplomatie kunnen zijn. Juist door te lobbyen voor waarden als mensenrechten, diversiteit en gelijkheid, onderscheiden we ons van een non-liberale autoritaire kleptocratie zoals Rusland. De Europese Unie moet niet meegaan in de retoriek van voornamelijk Britse en Amerikaanse conservatieven, die aansturen op wapenleveranties en daarmee indirect uit zijn op een gewapend conflict.

Het moment voor deze diplomatieke lobby is nu: de dagen waarop het een stilte ná de storm lijkt te zijn. Nu de Russisch-gezinde separatisten hun ‘overwinning’ hebben geboekt in Debaltseve, en nu de Krim, los van de Europese sancties, geen onderwerp van gesprek meer is, heeft Poetin wat hij wil. Dit geeft de Europese Unie de ruimte om actief een strategie op te zetten met de focus op vrede, handel, energie, mensenrechten en een helder beleid aangaande aspirant-lidstaten in ‘Russische invloedssfeer’. Dit zijn veel verschillende onderwerpen, maar de Europese lobby zoekt zelf naar een impuls voor haar waarden en juist nu krijgt het een uitgelezen kans om zichzelf te bewijzen.

Geweldloze oplossing
Door duidelijk te maken dat de EU uit is op een geweldloze oplossing en het voorkomen van slachtoffers in tegenstelling tot uitbreiding, geven we Poetin de kans om zonder binnenlands gezichtsverlies in te stemmen met een diplomatiek-strategische oplossing. Hij hoeft dan immers niet te vrezen voor meer EU aan de grens, terwijl de EU haar reeds bestaande samenwerkingsbeleid met deze landen voort kan zetten.

De bittere Russische pil
De Europese Unie zal voorlopig de bittere Krim-pil moeten slikken en uitgaan van de huidige situatie van autonomie in Luhansk en Donetsk, maar dat is altijd een krachtiger signaal dan voortborduren op oorlogsretoriek en een voorzetting van het conflict met meer slachtoffers en steeds zwaardere wapens. Tegelijkertijd kan de Europese Unie zich richten op de vervolgstappen en een functionele samenwerking met Rusland. Dit is nodig, want de tijd van de zelfmedelijdende post-Sovjetstaat is nu echt voorbij.

Geef een reactie

Laatste reacties (46)